البتّه اين ، بدان معنا نيست كه همه مطالب اين كتاب ها ، نادرست و تحريف شده اند ؛ زيرا در اين كتاب ها، گزارش هاى معتبرى نيز از كتاب هاى كهن و اصلى تاريخ و سيره ، نقل شده است. مقصود ما ، آن است كه بسيارى گزارش هاى نادرست يا بدون منبع و پشتوانه تاريخى در اين كتاب ها يافت مى شوند كه با عملكرد و سيره رفتارى امام حسين عليه السلام و اهل بيت گرامى اش ناسازگارند ، هر چند برخى گزارش ها هم هستند كه احتمال وجودشان در منابعى كه به ما نرسيده اند، مى رود . بدين جهت هم هست كه مطالب اين گونه كتاب ها، بدون ارزيابى، قابل استناد نيستند. اين منابع، عبارت اند از:

١. مقتل الحسين عليه السلام المنسوب إلى أبى مِخنَف

ابو مِخنَف لوط بن يحيى بن سعيد (م ١٥٨ ق) ، از مورّخان مورد اعتماد و از اصحاب امام صادق عليه السلام است . او به احتمال فراوان ، شيعه و البته مقبول مورّخان فريقَين است و از اين رو ، تاريخ نگاران و سيره نويسان متعدّدى از كتاب او در باره قيام امام حسين عليه السلام نقل كرده اند . از اين ميان ، مى توان به : محمّد بن عمر واقدى (م ٢٠٧ ق) ، ابن قتيبه (م ٢٧٦ ق) در الإمامة و السياسة ، محمّد بن جرير طبرى (م ٣١٠ ق) در تاريخش ، ابن عبد ربّه (م ٣٢٨ ق) در العقد الفريد ، على بن حسين مسعودى (م ٣٤٥ ق) در مُروج الذهب و أخبار الزمان ، شيخ مفيد (م ٤١٣ ق) در الإرشاد و نيز النصرة فى حرب البصرة ، شهرستانى (م ٥٤٨ ق) در الملل و النحل ، خوارزمى (م ٥٦٨ ق) در مقتل الحسين عليه السلام و در آخرين حلقه ها به ابن عساكر (م ٥٧١ ق) [١] در تاريخ دمشق ، ابن اثير (٦٣٠ ق) در الكامل ، سبطِ ابن جوزى (م ٦٥٤ ق) در تذكرة الخواصّ و ابو الفدا (م ٧٣٢ ق) در المختصر فى أخبار البشر اشاره كرد . [٢]

[١] ابن عساكر ، بسيار كم از ابو مخنف نقل مى كند ؛ ولى در بخش معرّفى زينب دختر امام حسين عليه السلام ، تصريح مى كند كه كتاب ابو مخنف را خوانده است (ر . ك : تاريخ دمشق : ج ٦٩ ص ١٦٨) .[٢] . ر. ك : وقعة الطفّ : ص ٩ (مقدّمه) .