اين رساله پيش تر ، همراه الأمالى الخميسيّـة، اثر يحيى بن حسين شجرى (م ٤٧٩ ق) [١] و بار ديگر به همراه الحدائق الورديّة [٢] و سپس به صورت مستقل، در دومين شماره مجلّه تُراثنا به چاپ رسيده است . محقق اثر ، سيّد محمّدرضا حسينى ، در مقدّمه رساله ، شرح حال و اعتبار مآخذ روايى مؤلّف را آورده است . [٣]

٢. كتاب الطبقات الكبير

كتاب الطبقات الكبير ـ يا آن گونه كه اكنون نام مى برند : الطبقات الكبرى ـ ، اثر بزرگ و پر مراجعه محمّد بن سعد بن منيع زُهْرى (م ٢٣٠ ق) ، مشهور به «ابن سعد» و نيز «كاتب واقدى» است . او كه مورد اعتماد رجال شناسانى مانند ابو حاتم رازى و شمس الدين ذهبى است ، كتاب خود را با شرح حال پيامبر خدا صلى الله عليه و آله آغاز كرده و سپس شرح حال صحابه ايشان و تابعيان را نگاشته و در پايان كتابش ، به شرح حال برخى زنان مشهور صدر اسلام پرداخته است . او مردان صحابه را به پنج طبقه : اهل بدر ، مهاجران به حبشه و حاضران در غزوه اُحُد ، حاضران در غزوه هاى خندق تا فتح مكّه ، اسلام آورندگان در فتح مكّه و پس از آن ، و كسانى كه هنگام رحلت پيامبر صلى الله عليه و آله خردسال بوده و در جنگ ها شركت نداشته اند ، تقسيم كرده است . ابن سعد، سپس به معرّفى تابعيان و افراد پس از ايشان بر طبق منطقه جغرافيايى پرداخته است . در اين كتاب ، شرح حال امام حسين عليه السلام ، در طبقه كسانى آمده كه هنگام رحلت پيامبر صلى الله عليه و آله خردسال بوده و در جنگ ها شركت نداشته اند . ابن سعد بر خلاف شيوه خود در اين كتاب ، شرح حال امام حسين عليه السلام را در دو

[١] . الأمالى ، شجرى : ج١ ص ١٧٠ .[٢] . الحدائق الورديّة : ج ١ ص ١٢٠ .[٣] . تراثنا : ش ٢ ص ١٢٧ ، كتاب شناسى تاريخى امام حسين عليه السلام : ص ٥٧ ش ١ .