دانشنامه امام حسين عليه السلام بر پايه قرآن، حديث و تاریخ - محمدی ریشهری، محمد - الصفحة ٩٩
بلكه يك اثر تبليغى و حتّى تخيّلى ، شمرده شود . متأسّفانه عدم توجّه به اين مطلب و قرائت و استنساخ چندين باره آن ـ تا آن جا كه سخنرانان مجالس سوگوارى امام حسين عليه السلام را ، «روضه خوان» ناميدند ـ ، زمينه ورود بسيارى از اطّلاعات نادرست اين كتاب را به فرهنگ عاشورا فراهم ساخت و در موارد متعدّدى ، «زبان حال» ، جانشين «زبان قال» حماسه سرايان كربلا گشت . مصحّح و حاشيه نگار كتاب ، علّامه ميرزا ابو الحسن شَعرانى ، نيز در مقدّمه اش بر كتاب ، به اين موضوع، اشاره كرده است : از نقل ضعيف در روضة الشهدا ، عجب نبايد داشت ؛ چون در اداى مقصود واعظ ، قوى است ، اگر چه براى مقصود مورّخ ، كافى نيست . [١] پيش از شعرانى نيز ، ميرزا عبد اللّه اَفَندى ، همكار عالم و كتاب شناس علّامه مجلسى ، اكثر روايات اين كتاب و بلكه همه آن را مأخوذ از كتب غير مشهور و غير قابل اعتماد دانسته است . [٢] علّامه سيّد محسن امين عاملى نيز اين سخن را تأييد نموده است . [٣] محدّث نورى ، برخى گزارش هاى كتاب را بدون پشتوانه تاريخى خوانده [٤] و شهيد مطهّرى ، آن را پر از دروغ ، و تأليف و نشر اين كتاب را مانع مراجعه به منابع اصلى و مطالعه تاريخ واقعى امام حسين عليه السلام دانسته است . [٥] شهيد سيّد محمّد على قاضى طباطبايى نيز مطالب آن را به جهت تعارض با مقاتل معتبر ، بى ارزش و از درجه اعتبار، ساقط مى داند . [٦] نمونه هاى متعدّدى از اخبار غير قابل باور را مى توان در جاى جاى اين كتاب ديد . [٧]
[١] روضة الشهدا : ص ٦ (مقدّمه) .[٢] رياض العلماء : ج ٢ ص ١٩٠ .[٣] أعيان الشيعة : ج ٦ ص ١٢٢ .[٤] لؤلؤ و مرجان : ص ٢٨٧ ـ ٢٨٨ .[٥] حماسه حسينى : ج ١ ص ٥٤ .[٦] تحقيق در باره اوّلْ اربعين حضرت سيّد الشهدا عليه السلام : ص ٦٦ .[٧] مانند : بيست و دو هزار زخم در پيكر امام حسين عليه السلام (روضة الشهدا: ص ٦٠) ، چسبيدن سر به تنه فرزندان ? مسلم بن عقيل (ص ٢٤١) ، حضور هاشم مرقال (هاشم بن عتبة) در كربلا (ص ٣٠٠) ، قصّه زعفر جنّى (ص ٣٤٦) و عروسى قاسم (ص ٣٢١) .