اخلاق و تربيت اسلامى - الهامى نيا، على اصغر - الصفحة ٦٧
خوردن و آشاميدن بيش از حد، سبب ويرانى جسم و روح آدمى مىشود. امام صادق عليه السلام درباره پرخورى مىفرمايد:
«لَيْسَ شَىْءٌ اضَرَّ عَلى قَلْبِ الْمُؤْمِنِ مِنْ كَثْرَةِ الْاكْلِ وَ هِىَ مُورِثَةٌ لِشَيْئَيْنِ قَسْوَةِ الْقَلْبِ وَ هَيَجانِ الشَّهْوَةِ» «١» براى قلب مؤمن، چيزى زيانبارتر از پرخورى نيست، چنين كارى سبب سنگدلى و تحريك شهوت مىشود.
دو پديده شوم سنگدلى و شهوترانى منشأ بسيارى از مفاسد فردى و اجتماعى مىشود كه به طور يقين قابل مهار و كنترل نيستند. همين طور خواب بيش از اندازه و يا كم خوابى، مذموم و زيانآور است.
٢- كار و عبادت: انسان، موجودى دو بعدى است و بايستى نيازمندىهاى جسمى و روحى خود را از راههاى مشروع و معقول تأمين كند؛ هم به جسم و نيازهاى مادى آن توجه كند و هم در پرورش روح و تهذيب آن بكوشد، هم آخرت خود را مدّ نظر داشته باشد و هم دنياى خويش را ضايع نسازد.
براى تأمين نيازمندىهاى زندگى و مشاركت در رفع نيازهاى اجتماعى بايد به كار و تلاش بپردازد و براى خودسازى و تأمين سعادت اخروى به دريافت معارف دينى و پرستش و نيايش با پروردگار همت گمارد. قرآن مجيد، در اين باره مىفرمايد:
«وَابْتَغِ فيما اتيكَ اللَّهُ الدَّارَ الْاخِرَةَ وَ لا تَنْسَ نَصيبَكَ مِنَ الدُّنْيا ...» «٢» در آنچه كه خدا به تو داده، سراى آخرت را بطلب و بهره دنيايىات را فراموش نكن.
مؤمنان واقعى، عمر خود را ميان دنيا و آخرت تقسيم مىكنند و براى هر يك به اندازه لازم وقت مىگذارند، هم زندگى دنيايى خود را به شكلى ساده و آبرومند اداره مىكنند و هم با عشق و علاقه، به عبادت و آمادگى براى سراى آخرت مىپردازند و هيچ يك را فداى ديگرى نمىكنند، چنان كه امام كاظم عليه السلام فرمود: