اخلاق و تربيت اسلامى - الهامى نيا، على اصغر - الصفحة ٥٧
آغاز و پايان ماه مبارك رمضان نيز بايستى از گردش اعجابانگيز و دقيق كره ماه بر گِرد زمين مشخص شود و آغاز و پايان روزه نيز با طلوع فجر و مغرب هماهنگ گردد.
حجّ، اين فريضه بزرگ عبادى- سياسى در موسمى خاص از سال و در مكانى معيّن اجرا مىشود، هر يك از آداب نمازهاى جمعه و جماعت با نظم و انضباط ويژهاى به جا آورده مىشود و در رفت و آمدها، وعدهها، ملاقاتها، تعليم و تعلّمها و در يك كلام در تمامى شؤون زندگى، بايد پايبند به نظم بود و با جدّيت هر چه بيشترى آن را به اجرا درآورد.
آثار نظم و انضباط نظم و انضباط در كارها، آثار و بركات فراوانى براى فرد و جامعه در پى دارد كه برخى از آنها عبارتند از:
١- بهرهگيرى بيشتر از زندگى: استفاده بهتر و بيشتر از زندگى و جلوگيرى از هدر رفتن سرمايه و استعداد، نيازمند برنامهريزى دقيق و رعايت نظم در تمامى فعاليتهاست. فردى كه براى اوقات شبانهروز خود برنامهاى تنظيم كرده و كارهاى شخصى و اجتماعىاش را در زمان مورد نظر انجام مىدهد، بهره بيشترى را از آن خود و ديگران خواهد ساخت.
از اين رو، امام كاظم عليه السلام به برنامهريزى، تنظيم كارها و بهرهگيرى صحيح از وقت اشاره كرده، مىفرمايد:
بكوشيد كه وقت خود را چهار قسمت كنيد: بخشى براى مناجات با خدا، بخش ديگر براى امرار معاش، بخش سوم براى معاشرت با برادران و معتمدانى كه عيوبتان را به شما مىگويند و در دل به شما اخلاص مىورزند و بخش چهارم براى لذّتها و كامجويىهاى مشروع؛ تا براى سه بخش ديگر نيرو بگيريد. «١» با مطالعه زندگى امام خمينى قدس سره به روشنى مىتوان دريافت كه از جمله عوامل مؤثّر در زندگى، تحصيل و مبارزاتشان برنامهريزى صحيح و پايبندى به نظم بوده است. يكى از شاگردان ايشان در اين باره مىگويد: