اخلاق و تربيت اسلامى

اخلاق و تربيت اسلامى - الهامى نيا، على اصغر - الصفحة ٨١

جايگاه كلام زيبا در منابع اسلامى‌ از ديدگاه اسلام، كلام زيبا از جايگاه بلندى برخوردار است؛ شايد يك علّتش اين باشد كه هم خود مى‌تواند به لحاظ خصوصيّات لفظى و ادبى و تركيب كلمات و جايگاه مناسب در جمله، زيبا باشد و هم ساير زيبايى‌هاى عالم به وسيله كلام بيان مى‌شود. پس سخنى كه مى‌خواهد بيان كننده زيبايى‌ها باشد اگر خودش نيز زيبا ادا شود، اهميّت و ارزش بيشترى مى‌يابد. قرآن كريم براى كلام زيبا و سخن نيكو ارزش زيادى قائل شده و با بيانى سرشار از عطوفت و صميميّت از بندگان خدا خواسته است، تا سخن خود را به بهترين صورت بر زبان آورند.
«قُلْ لِعِبادى‌ يَقُولُوا الَّتى‌ هِىَ احْسَنُ» «١» به بندگانم ب اخلاق و تربيت اسلامى ٨٦ بدزبانى و آثار آن ص : ٨٦ گو بهترين سخن را بگويند.
يعنى سخن خوش و پسنديده‌اى كه موجب خشنودى شنونده گردد، آن گونه كه انسان دوست دارد ديگران با او سخن بگويند.
بديهى است كه قرآن خود نيز در اين جهت، گوى سبقت را از همگان ربوده و دانشمندان سخن‌شناس را در شرق و غرب عالَم به تحسين و اعجاب واداشته است. از گذشته‌هاى دور، نمونه‌هايى از سخن زيبا و كلام شيوا در ميان بشر وجود داشته و با گذشت زمان بر كمّ و كيف آنها افزوده شده است، امّا هيچ يك را ياراى عرض اندام در برابر قرآن نبوده و نيست.
از قرآن كه بگذريم، سخنان پيشوايان معصوم عليهم السلام نيز ويژگى‌هاى بالا را در افقى محدودتر دارا است، يعنى هم خود آن بزرگواران زيبا سخن گفته‌اند و هم ديگران را به زيباگويى فراخوانده‌اند.
نهج‌البلاغه، على عليه السلام مصداق بارز و نمونه روشنى از كلام زيباست. او كه در عالى‌ترين مرتبه سخن قرار دارد، مراتب سلطه و حاكميّت خود را بر كلام در قالب‌