اخلاق و تربيت اسلامى

اخلاق و تربيت اسلامى - الهامى نيا، على اصغر - الصفحة ١٤٦

«يا ايُّهَا الَّذينَ امَنُوا اوْفُوا بِالْعُقُودِ» «١» اى كسانى كه ايمان آورده‌ايد، به پيمانها وفا كنيد.
اين آيه شامل همه پيمان‌ها اعمّ از الهى، انسانى، سياسى، اقتصادى، نظامى، اجتماعى و ... مى‌شود و مفهوم بسيار وسيعى دارد كه ناظر به تمام جنبه‌هاى فكرى و عملى زندگى انسان است.
رسول اكرم صلى الله عليه و آله نيز وفا به عهد را از شرايط اساسى ايمان مى‌داند و تخطّى از آن را در حكم بى‌دينى و بى‌ايمانى شمرده، مى‌فرمايد:
«لا دينَ لِمَنْ لا عَهْدَ لَهُ» «٢» آن كس كه به پيمانش وفادار نيست، دين ندارد.
اسوه‌هاى وفادارى‌ برجسته‌ترين و بهترين نمودهاى وفادارى را مى‌توان در ميان پيامبران و رهبران الهى يافت. اين بزرگمردان هم خود بر وفادارى به عهد و پيمان، سخت پاى مى‌فشردند و هم پيروان خود را به سوى اين فضيلت بزرگ فرامى‌خواندند. قرآن كريم، يكى از آنان را چنين توصيف مى‌كند:
«وَاذْكُرْ فِى الْكِتابِ اسْمعيلَ انَّهُ كانَ صادِقَ الْوَعْدِ» «٣» در اين كتاب، اسماعيل را ياد كن، همانا او در وعده‌اش راستگو و وفادار بود.
در تفسير اين آيه از امام صادق عليه السلام نقل شده كه حضرت اسماعيل با شخصى قرار ملاقات گذاشت، ولى او در وعده‌گاه خود حاضر نشد. آن حضرت مدّت زيادى در آنجا به انتظار نشست، بطورى كه غيبت طولانى او موجب نگرانى پيروانش گرديد.
سرانجام فردى كه بر حسب اتّفاق از آنجا مى‌گذشت، حضرت را مشاهده كرده،