برساند، و ترفندهاى دشمنان را نقش بر آب كند. آن‌گونه كه بنيانگذار جمهورى اسلامى حضرت امام خمينى (ره) و پس از او حضرت آيةالله‌العظمى خامنه‌اى شجاعانه عمل كرده و مى‌كنند.
٦- مديريت: مديريت و حسن اجراى امور از شرايط مهم رهبرى جامعه است. حاكم اسلامى بايد از توانايى لازم اجرايى و فن مديريتى برخوردار باشد، تا بتواند به نحو شايسته رهبرى جامعه اسلامى را اداره كند. يك مدير و رهبر موفق كسى است كه هيچگاه از تشكيلات مملكتى و عملكرد اطرافيان و مجريان امور غافل نماند، و پيوسته بر آنها اشراف، نظارت و مراقبت داشته باشد.
٧- تدبير: آينده‌نگرى، عاقبت‌ا حاكميت دينى ١٣٨ پاسخ سه شبهه ص : ١٣٤ نديشى، تشخيص درست اوضاع زمان، شناخت توطئه‌ها و نيرنگهاى دشمنان از عواملى است كه مدير و رهبر جامعه را در اخذ تصميمات درست و تدبير امور يارى مى‌دهد. ولىّ امر مسلمين بايد از اين برجستگيها به حد كمال برخوردار باشد تا بتواند مديريت صحيح و كارآمدى داشته باشد.
تجربيات شخصى، مطالعات تاريخى و تحليل و ارزيابى درست مسايل و حوادث مى‌تواند به تدبير شخص كمك كنند. چه اين‌كه نگرش افراد نسبت به آينده متفاوت است، برخى آنچنان بر اوضاع و احوال احاطه دارند كه محاسبات آنها آينده دورى را ترسيم مى‌كند، ولى افق ديد و آينده‌نگرى برخى ديگر بسيار ضعيف است؛ از اين رو، پيوسته متأثر از حوادثند.
رهبر اسلامى بايد از آينده‌نگرى، قدرت تحليل درست وقايع و تدبير صحيح امور برخوردار باشد تا پيوسته ابتكار عمل در دست او باشد نه تابع و دنباله‌روى حوادث.
٨- پذيرش مردم: اگر فقيهى واجد همه شرايط لازم براى رهبرى و ولايت باشد ولى اكثريت مردم پذيراى ولايت و امامت او نباشند، تكليف اعمال ولايت بر او منجز نمى‌شود، و در صورت اعمال ولايت بدليل نبود پذيرش، فاقد كاربرد و ضمانت اجرا خواهد بود.
از اين رو، پذيرش مردم، شرط لازمِ (نه كافى) منجز تكليف ولايت و رهبرى و رمز موفقيت در عمل والى است.
اصل پنجم قانون اساسى حاوى شرايط ياد شده- بجز شرط آخر «١»- است:
«در زمان غيبت حضرت ولى عصر عجل‌الله تعالى فرجه، در ج* هورى اسلامى ايران ولايت‌