امامت از ديدگاه عقل و نقل - کریمی، جعفر - الصفحة ٨٨
كرد كه هنوز اقامه نشده و در آينده ممكن است افرادى ايمان بياورند و شهادت دهند. «١»
٣- قول آخر اينكه منظور از «كتاب» قرآن و مقصود از «عالم» كسى است كه عالم به همه قرآن باشد. بنابراين، معناى آيه چنين است: «بگو هم خدا گواهى مىدهد كه من فرستاده اويم و هم كسى كه قرآن را فرا گرفته، حقايق آن را دريافته و بدان عالم گشته است.»
با توجه به باطل بودن دو نظر قبلى، پس فقط اين نظر صحيح است و روايات نيز مؤيد همين است. البته ممكن است منظور از كتاب هم حقيقت قرآن باشد كه در كتاب مكنون و لوح محفوظ ثبت است و هم اين قرآن كه صورت نازله آن است و امام على عليه السلام و ديگر امامان بر آن حقيقت هم، علم و احاطه دارند. «٢»
از سوى ديگر، با توجه به گواهى روايات بسيار، «٣» مبنى بر اينكه داناترين افراد امت اسلام به كتاب الهى، حضرت على عليه السلام بوده، آيه شريفه برآن حضرت قابل انطباق است.
گواهى روايات: رواياتى كه از طريق اهل سنت و شيعه نقل شده، حضرت على عليه السلام را «عالم به كتاب» معرفى كرده است؛ از جمله:
١- ابو سعيد خدرى گويد: از رسول خدا صلى الله عليه و آله تفسير «وَ مَنْ عِنْدَهُ عِلْمُ الْكِتابِ» را پرسيدم، فرمود:
«ذاكَ اخى عَلِىُّ بْنُ ابى طالِبٍ» «٤»
آن، برادرم علىّ بن ابى طالب است.
٢- بريد بن معاويه نقل مىكند كه تفسير آيه را از امام باقر عليه السلام سؤال كردم. فرمود:
«ايَّانا عَنى وَ عَلِىٌّ اوَّلُنَا وَ افْضَلُنَا وَ خَيْرُنَا بَعْدَ النَّبِىِ صلى الله عليه و آله» «٥»