امامت از ديدگاه عقل و نقل

امامت از ديدگاه عقل و نقل - کریمی، جعفر - الصفحة ١٣٥

چيزى نيست كه اختصاص به مؤمنان داشته‌باشد، بلكه براى هر بيننده‌اى قابل ديدن است. «١» ٤- «مؤمنون» كيانند؟ منظور از «مؤمنون» در آيه شريفه، افراد خاصّى از مؤمنان است كه در آيه ديگر، «٢» به‌عنوان «شاهدان اعمال» از آنان ياد شده، نه همه مؤمنان. به اين بيان: كلمه «عَمَلُكُمْ» و جمله «فَيُنَبِّئُكُمْ بِما كُنْتُمْ تَعْمَلُونَ» (خداوند شما را در قيامت به آنچه عمل كرده‌ايد، آگاه مى‌سازد) اطلاق دارد و شامل تمام اعمال آشكار و پنهان انسان مى‌شود و براساس ظاهر آيه، منظور از «عمل» در اول و آخر آن يكى است. بنابراين، آغاز آيه نيز همه اعمال را شامل مى‌شود: از سوى ديگر، آگاهى نسبت به همه اعمال انسان‌ها از تمام جهات، چه ظاهر و چه حقيقت آنها، چه آشكار و چه پنهان آنها، از راه‌هاى عادى ممكن نيست، پس بايد از طريق تعليم الهى باشد كه آن هم شامل همه مؤمنان نمى‌گردد. اين معنا هم صحيح نيست كه خدا و پيامبر به اعمال شما (ظاهر و باطن) علم دارند و با گذشت زمان حقايق اعمال شما آشكار گشته، مؤمنان هم از آن آگاه مى‌گردند، زيرا آنچه را كه گذر زمان آشكار مى‌كند، مؤمن و كافر مى‌بينند و اختصاص دادن آن به مؤمنان صحيح نيست. با اين وصف، منظور از «مؤمنون» در آيه شريفه، تمام افراد با ايمان نيست، بلكه گروه خاصى از آنهاست كه به فرمان خدا، از اسرا امامت از ديدگاه عقل و نقل ١٤٢ ١ - حقيقت تمسك به قرآن و عترت عليهم السلام ..... ص : ١٤٢ ر غيب آگاهند؛ يعنى، جانشينان راستين پيامبر صلى الله عليه و آله و ائمّه معصوم عليهم السلام. «٣» مصداق «مؤمنون» در روايات: در منابع معتبر شيعه، احاديث بسيارى از ائمّه معصوم عليهم السلام وارد شده كه مقصود از «مؤمنون» را در آيه شريفه، امامان عليهم السلام دانسته‌اند؛ از جمله: عبداللّه بن ابان زيّات نقل كرده است: به حضرت رضا عليه السلام گفتم: براى من و خانواده‌ام به درگاه خداوند دعا كنيد. امام عليه السلام فرمود: