امامت از ديدگاه عقل و نقل - کریمی، جعفر - الصفحة ١١٠
اراده تشريعى خداوند، فعل و عمل ديگران است، اما متعلق اراده در آيه شريفه، فعل الهى است. گذشته از آن، اراده تشريعى خداوند بر زدودن رجس، مختص اهل بيت عليهم السلام نيست، بلكه همگان را شامل مىشود، اما آيه مورد بحث در مقام اثبات ويژگى خاص براى اهلبيت عليهم السلام است.
«رجس»
اين واژه در لغت، «به معناى مطلق پليدى و ناپاكى است، خواه از نظر طبع آدمى باشد يا به حكم عقل يا شرع و يا همه اينها؛ مانند: مردار.» «١» بنابراين، معانى ديگرى نيز كه براى «رجس» ذكر گرديده (از قبيل گناه، شرك، بخل، حسد، اعتقاد باطل و ...) در واقع، مصاديق معناى مزبور است.
در اين آيه، كلمه «رجس» بهدليل داشتن الف و لامِ جنس، افاده عموم مىكند و هر نوع پليدى و ناپاكى مادى و معنوى را شامل مىشود.
«اهلالبيت»
در مورد «اهل البيت» سه نظريه وجود دارد:
١- زنان پيامبر صلى الله عليه و آله هستند؛ به دليل آنكه قبل و بعد آيه، درباره آنها سخن گفته است.
٢- تمامى بستگان پيامبر صلى الله عليه و آله هستند: آل عقيل، جعفر، عباس و على عليه السلام.
٣- پيامبر، على، فاطمه، حسن و حسين عليهم السلام مىباشند.
احتمال اول مردود است؛ زيرا ضميرهاى اين آيه مذكر است، درحالىكه در آيات قبل ضميرها مؤنث مىباشد. اختلاف ضماير نشاندهنده اين است كه طرف خطاب در آيه تطهير، زنان پيامبر صلى الله عليه و آله نيستند.
علاوه بر آن، يكى از زنان پيامبر صلى الله عليه و آله، يعنى عايشه به دليل قيام عليه حضرت على عليه السلام موجب قتل بسيارى از مسلمانان گشت، و بقيه نيز فاقد مقام عصمت بودند، درحالىكه مفاد آيه (چنانكه خواهد آمد) در مقام اثبات مقام عصمت براى اهلبيت مىباشد.