جزيره هرمز كه در سفرنامه‌هاى جهانگردان از آن به عنوان «جزيره گنج» ياد شده به عنوان بندرى تجارى و پايگاهى نظامى در نزد دريانوردان، بازرگانان و سياستمداران بسيار با اهميت بوده است. به ويژه آنكه اين جزيره مركز توليد غلّات، نيشكر، انگور و نيل بوده و اسبهاى اصيل و گران قيمت پرورش يافته در آن به هندوستان صادر مى‌شده است. در سفرنامه‌ها و نوشته‌هاى كسانى چون ابن بطوطه،- جهانگرد معروف عرب مراكشى-، ماركوپولو- شاهزاده ونيزى- و نيز كاموئنس- شاعر پرتغالى و ميلتون- شاعر انگليسى- از هرمز به عنوان مركز تجارى زيبا، پر رونق و پر كالا ياد شده است؛ و بالاتر از همه اينكه گفته‌اند: «اگر جهان انگشترى باشد، هرمز نگين است كه بر آن مى‌درخشد» «١».
وجود مرواريد در سواحل بحرين، از ديگر عوامل رونق تجارت در خليج فارس بوده است. صنعت صيد مرواريد تا پيش از سال ١٣٤٨ ش كه مرواريدهاى ژاپنى رواج يافت يكى از جاذبه‌هاى بزرگ تجارى را تشكيل مى‌داده است «٢».؛ و سرانجام كشف منابع بزرگ نفت در بستر و سواحل خليج فارس، ارزش اقتصادى آن را صد چندان كرده است. واقع شدن بزرگترين ذخاير انرژى جهانى در اين منطقه، چنان جايگاهى در تكنولوژى و اقتصاد جهانى به آن بخشيده كه با هيچ جاى ديگرى قابل مقايسه نيست؛ و تا هنگام يافت شدن منبعى جديد به جاى نفت و گاز سرنوشت صنعت جهانى در ژرفاى چاههاى نفت خليج فارس رقم خواهد خورد.
انگيزه‌هاى ايران براى پذيرش صليبيها پيش از بحث درباره موضوع انگيزه‌هاى حكمرانان ايران در پذيرش صليبيها و استقبال از فعّالان تجارى و مذهبى آنان، لازم است يك نكته مهّم مورد اشاره قرار گيرد و آن اينكه دولتمردان صفوى تا پيش از شاه عباس يكم و نيز در دوره‌هاى پس از وى، نسبت به مخالفان مذهبى خويش، به جز مسيحيان، روشى سخت گيرانه داشتند. مسيحيان كه در طول دوران‌