نگاهى نو به جنگهاى صليبى - بینش، عبدالحسین - الصفحة ١١٤
قدرت دريايى را به انحصار خود در آورند و دامنه نفوذ نيروهاى دريايى شان را تا اقصى نقاط جهان گسترش دهند.
منازعه بر سر اماكن مقدسه و جنگ كريمه «١» وجود پيروان كليساهاى ارتدوكس و پروتستان در فلسطين- كه در قلمرو امپراتورى عثمانى قرار داشت- بهانهاى بود تا كشورهاى فرانسه و انگلستان از يك سو و كشور روسيه تزارى از سوى ديگر، در امور آن سرزمين دخالت كنند؛ موضوعى كه به نوبه خود زمينه بروز جنگ كريمه را فراهم آورد.
هر يك از فرقههاى گوناگون مسيحى حاضر در فلسطين در صدد بودند تا اداره يكى از مكانهاى مقدس را به دست گيرند و در آنجا مراسمى ويژه برپا كنند؛ و همين امر موجب بروز منازعه در ميان آنها مىگشت. سلاطين عثمانى نيز مىكوشيدند تا اربابان كليساهاى طرفين را متقاعد سازند كه دامنه اختلافاتشان به خود منطقه محدود بماند و از گشوده شدن پاى نيروهاى بيگانه جلوگيرى شود. اما در سال ١٨٢٩ م/ ١٢٤٥ ه با پشتيبانى روسيه از كشيشان ارتدوكس تعادل ايجاد شده ميان گروههاى گوناگون مذهبى به هم خورد.
تزارنيكلا، دو صومعه مسيحيان ارتدوكس را به منظور استفاده آنان بازسازى كرد (١٨٤١ م/ ١٢٥٧ ه. ق) و به دنبال آن زايران روسى به سوى اورشليم سرازير شدند. در واكنش به اين اقدام، حكومت فرانسه به پشتيبانى از كشيشان لاتين برخاست و براى آنها امتيازهاى تازهاى تقاضا كرد. در اين ميان سلطان عثمانى مىكوشيد تا از دخالت در امور مذهبى مسيحيان خوددارى ورزد، اما غافل از اينكه در پس اين دعاوى مذهبى انگيزههاى سياسى نهفته است «٢».
روسيه در مقابل امتيازات اعطا شده به لاتينها خواستار امتيازاتى براى ارتدوكسها گرديد و پس از مواجه شدن با مخالفت سلطان عبدالمجيد اوّل عثمانى- كه زير تأثير دسيسههاى