نظام سياسى اجتماعى اسلام - بهرامی، قدرت الله - الصفحة ٩٤
پيامبر (ص) حباب بن منذر به پيامبر (ص) گفت: «فان كان عن امر سلمنا و ان كان عن الرّأىِ فالتأخير عن حصنهم»: يعنى: پس اگر از فرمان الهى است، ما تسليم هستيم و اگر اظهارنظراست صلاح اين است كه مقر فرماندهى را از حدود قلعه دشمن عقب ببريم. «١» پس بطور كلى امور جامعه مسلمين دو گونه است:
١- امور «توقيفى» كه مربوط به خداست و غير او كسى در باره آن حق اظهار نظر ندارد. ممكن است اين امر الهى به صورت وحى باشد يا آن را پيامبر (ص) و ائمه (ع) بيان كرده باشند، مانند آنچه كه در آيه ٣٦ سوره احزاب يا آيه ١٥٩ سوره آلعمران آمده است.
٢- امور «عام اجتماعى» كه صلاحيت براى مشاوره دارند و انجام آنها با مشورت، نتايج بهترى خواهد داشت، مانند برخى از امور فردى نظير انتخاب همسر، شغل، خانه و يا امور اجتماعى مانند جنگ، صلح، عمران و آبادى كه همگى نيازمند شور و مشورت مىباشند. «٢» شورا ممكن است شوراى تصميمگيرى باشد يا شوراى مشورتى. در قانون اساسى جمهورى اسلامى ايران براى تصميمگيرى و اداره امور كشور از شوراهاى متعددى بهرهگيرى شده است مانند مجلس شوراى اسلامى، شوراى نگهبان، مجمع تشخيص مصلحت نظام، شوراى عالى امنيت ملى شوراى سياست گذارى صدا و سيما، شوراهاى استان، شهر و روستا، شوراهاى مختلف براى حلاختلاف و شوراى وزيران (هيأت دولت).