نظام سياسى اجتماعى اسلام - بهرامی، قدرت الله - الصفحة ٦٣
شرايط قانونگذار قانونگذار بايد به مصالح و مفاسد فرد و جامعه اطلاع كافى داشته و در تشخيص خود از هر گونه خطا مصون باشد. براساس بينش اسلامى، قانونگذار اصلى، خداوند است.
«انِ الْحُكْمُ الَّا لِلَّهِ» «١» حكومت و فرمانروايى جز براى خداوند نيست.
«افَحُكْمَ الْجاهِليَّةِ يَبْغوُنَ وَ مَنْ احْسَنُ مِنْ اللَّهِ حُكْماً لِقَوْمٍ يُوقِنوُنَ» «٢» آيا آنان حكم جاهليت را (ازتو) مىخواهند؟ و چه كسى بهتر از خدا براى گروهى كه اهليقين هستند، حكم مىكند؟
«وَ مَنْ لَمْ يَحْكُمْ بِما انْزَلَ اللَّهُ فَاوُلئِكَ هُمُ الظَّالِموُنَ» «٣» و هر كس بر خلاف آنچه خداوند فرستاده حكم كند، چنين كس از ستمكاران خواهد بود.
بطور كلى شرايط لازم براى يك قانونگذار صالح چنين است: «٤» ١- انديشه فوق بشرى: اجتماعات مختلف بشرى داراى افكار، عقايد و انديشههاى گوناگون هستند و هر گروه در صورتى كه بخواهد براساس عقيده و انديشه خود به وضع قانون بپردازد، باعث برهم خوردن نظم و تعادل اجتماعى خواهد شد. بنابراين، لازم است منشأ قانون، فوق گروهها و انديشههاى انسانى باشد.
٢- شناخت انسان و جهان: شناخت انسانها از جهان و انسان، محدود است و بيشتر دانشمندان به اين مطلب معترفند در نتيجه، هر گونه قانونگذارى بدون شناخت دقيق انسان و نيازهاى واقعى او ناقص خواهد بود.
٣- حبّ ذات: نفع طلبى و انحصار طلبى انسانها باعث تجاوز گروه قانونگذار بر ديگران مىشود.