فلسطين و صهيونيزم - حسنی، مهدی - الصفحة ١٥٩
سوى شوراى امنيت سازمان ملل متحد، طرح ريگان (آمريكا)، پيشنهاد برژنف (شوروى سابق) و كنفرانس فاس (كشورهاى اسلامى) براى آتشبس صورت گرفت، اما هيچيك در وادار كردن اسرائيل به توقف جنگ مؤثر نيفتاد، بلكه اسرائيل دامنه جنگ را گسترش داد. سربازان سوريه در درّه بقاع و آوارگان فلسطينى در اردوگاههاى صبرا و شتيلا، از سوى اسرائيل و متحدان لبنانى آن، يعنى فالانژيستها مورد حمله قرار گرفتند. در صبرا و شتيلا بيش از سه هزار فلسطينى به بهانه دست داشتن در قتل بشير جُمَيّل- رهبر فالانژيستها- قتل عام شدند. كشته شدن بشير جميّل و ناتوانى فالانژيستها در اداره لبنان به دلخواه اسرائيل، آن رژيم نامشروع را به باقى ماندن در جنوب لبنان تشويق كرد. «١» اسرائيل در نيلبه يكىاز مهمترين هدفهاى جنگى خود، يعنى اخراج ساف از لبنان، موفق بود. اما اخراج ساف و رهبرانش از لبنان برخلاف تصور اسرائيل منجر به از ميان رفتن كامل ساف و پايان مبارزه ضد اسرائيلى از سوى فلسطينيان نگرديد. افزون بر اين، ضعف شوروى (سابق) در حمايت از ساف و سوريه و ناكارايى سلاحهاى روسى در مصاف با اسرائيل آشكار شد و نيز اين جنگ بر وابستگى اقتصادى اسرائيل به آمريكا افزود. در مجموع، زيانهاى جنگ ١٣٦١ ش./ ١٩٨٢ م. براى طرفهاى درگير بيش از سود آن بود. اين امر به گرايش طرفهاى جنگ به برگزيدن روشهاى مسالمتآميز انجاميد. «٢»