اطلاعات رزمى در جنگهاى صدر اسلام - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٣٧
راهها، راههاى مال رو، پلها و ... را نيز مشخص نمود تا فرماندهى بتواند در موقع نياز از آن به خوبى استفاده كند.
امام حسين عليه السلام در مسير حركت خود از مكّه به كربلا از يارانش پرسيد: آيا ميان شما كسى هست كه غير از جاده اصلى، بيراههاى را در منطقه سراغ داشته باشد؟ طرماح بن عدى گفت: آرى، اى فرزند رسول خدا صلى الله عليه و آله! من بيراههاى را مىشناسم. امام فرمود: جلوى ما حركت كن (و راهبلد ما شو) سپس امام قافله را در بيراهه حركت داد. «١» نكته دوم: گاه در منطقهاى حيوانات درنده و موذى (حيوانات وحشى، خزندگان و حشراتِ بيمارىزا و ...) وجود دارند كه باعث وحشت و ناراحتى پرسنل و نيروها مىگردند. اينها بايستى شناسايى و آفتزدايى شود.
٢- ٣- جنبههاى نظامى زمين زمين از جنبههاى نظامى نيز بررسى مىگردد. عوارض طبيعى و مصنوعى زمين و آثار آن بايد در فعّاليتهاى تاكتيكى و پشتيبانى خدمات رزمى مورد تجزيه و تحليل قرار گيرد تا فرماندهى را در استفاده از زمين يارى دهد. اين تجزيه و تحليل از دو جنبه تاكتيكى و پشتيبانى خدمات رزمى قابل بررسى است. حدود تجزيه و تحليل و تأثيرگذارى در هر يك به نوع مأموريت، ابزار و وسايل موجود و ابزار و وسايل به كار گرفته شده از سوى دشمن بستگى دارد. زمين از نظر جنبههاى تاكتيكى شامل ديد و