لوامع صاحبقرانی مشهور به شرح فقیه - علامه مجلسی - الصفحة ١٥٤ - باب تسويف الحج

ايمان كور باشد حضرت فرموده باشد كه تعجب نيست چون حق سبحانه و تعالى او را كور كرده است از ديدن فضايل حج كه ترك كرده است اگر چه روشن باشد در ديدن ثواب اعمال ايمان و غير آن و قريب باين است عبارت كافى و بنا بر نسخه شيخ دو احتمال دارد كه كور است در آخرت از ديدن راه بهشت يا در دنيا از ديدن ثواب حج كه راه بهشت است و در عبارت شيخ احتمال اول اظهر است، و بنا بر كافى و فقيه احتمال دويم اظهر است اگر چه عبارت كافى در حديث موثق از ابو بصير است و در حديث ديگر از ابو بصير روايت كرده است به همين مضمون و اين تعجب در آن نيست و اين حديث معاويه در تفسير آيه اظهر است كه حضرت فرمودند كه تارك حج از آن جمله است يعنى بسيار كسى كه محشور شوند كور يك جماعت تاركان حجّند، و بنا بر حديث محمد بن فضيل ظاهرش آنست كه همين تاركان حج محشور خواهند شد اعمى و ليكن مى‌بايد كه حمل كنيم بر آن كه أولا آيه در شأن ايشان نازل شد و چون لفظش عامست شامل هر تارك حقى هست چنانكه احاديث معتبره وارد شده است كه در شأن مخالفان مذهب حق نازل شده است، و در حسن كالصحيح منقولست كه در شأن عبد اللَّه بن عباس و پدرش نازل شده است‌

(و روى صفوان بن يحيى عن ذريح المحاربيّ عن ابى عبد اللَّه صلوات اللَّه عليه قال من مات و لم يحجّ حجّة الاسلام و لم يمنعه من ذلك حاجة تجحف او مرض لا يطيق فيه الحجّ او سلطان يمنعه فليمت يهوديّا او نصرانيّا)

و منقولست در حسن كالصحيح و به بيست و چهار سند صحيح ديگر از صدوق و اسانيد صحيحه ديگر از كلينى و غيره حتى عامه نيز در صحاح‌