با توجه به معانى‌اى كه از واژه دكترين در فرهنگ مسيحى- غربى وجود دارد، مى‌بايست بر نقش آموزه‌هاى دينى در معناى اين واژه تأكيد كرد. ريشه اين لغت نيز به معناى دستورالعمل و راهنماست. با چنين محتوايى، واژه دكترين در زندگى غير دينى نيز رواج يافته است. واژه دكترين در عرصه سياسى اجتماعى بيشتر ديدگاه‌هاى اعلامى و سياست‌هاى رهبران سياسى را بيان مى‌كند.

در صورتى كه ما در سنت اسلامى از دكترين مهدويت سخن بگوييم، مى‌بايست آن را در سياق دينى همانند سنت مسيحى به كار ببريم. از اين حيث دكترين مهدويت شامل آموزه‌هاى اسلامى درباره منجى موعود و زندگى در مدينه فاضله اسلامى خواهد بود. طبيعى است با توجه به ويژگى كلان آموزه مهدويت اسلامى، ابعاد مختلفى از آن را مى‌توان استخراج و تبيين نمود. يكى از ابعاد مهم و پراهميت آموزه مهدويت اسلامى، ابعاد سياسى اجتماعى آن است كه در اين نوشتار سعى مى‌شود مسائل سياسى آن طبقه‌بندى و به صورت اجمالى شمرده شوند.

روى‌كرد به سياست در تفكر اسلامى، غايت گرايانه و فضيلت گرايانه است. حتى در تفكر اسلامى، مفهوم سياست دقيق‌تر از ديگر نگرش‌هاى غايت‌گرايانه مى‌نمايد. نگرش اسلامى با نگرش غايت گرايانه يونان باستان، از آن روى متفاوت است كه بنابر آن، سعادت اخروى، سعادت نهايى است و در پى سعادت دنيوى؛ يعنى سياست، فرايندى است كه ضمن زمينه‌سازى فضيلت در اين دنيا، زمينه سعادت اخروى را تأمين مى‌كند، در مباحث سياسى مهدويت، ماهيت سياست و جهت‌گيرى‌ها، بر اساس راه‌برد به فضيلت و