سياست و مهدويت - بهروز لک، غلامرضا - الصفحة ١٠٨
براى بشر مىآورد تا با سنت الهى خويش جامعه را به فضيلت برساند. از اين رو، رئيس اول همان پيامبر صلّى اللّه عليه و آله و سلّم است. در غياب رئيس اول، رئيس مماثل رياست مدينه فاضله را بر عهده مىگيرد كه در عمده ويژگىها مشابه و مماثل رئيس اول است. در نهايت در غياب آنان، كسانى كه با سنت رئيس اول آشنا هستند و به رئيسان افاضل شناخته مىشوند، رياست و رهبرى جامعه را بر عهده مىگيرند. رئيسان افاضل در واقع همان شريعت شناسان يا فقها هستند (فارابى، ١٣٧٩).
٣. مشاركت سياسى فعال و متعهد بر اساس بيعت با امام معصوم عليه السّلام؛ مشاركت سياسى و حضور گسترده مردمى در حكومت جهانى حضرت مهدى عجّل اللّه تعالى فرجه الشّريف يكى از ويژگىهاى بارز حكومت جهانى آن حضرت است.
مشاركت سياسى در مباحث توسعه بر سه قسم دانسته شده است (بديع، ١٣٧٩: ٥٩):
الف) مشاركت محدود؛ نوعى مشاركت است كه در آن افراد تنها در قلمرو محدود قبيلهاى- دهكورهاى خود در عرصه عمومى مشاركت مىكنند و به مشاركت در عرصه گستردهتر اجتماعى توانا نيستند.
ب) مشاركت تبعى؛ نوعى مشاركت دانسته شده كه افراد به رغم حضور در عرصه سياسى فقط تابع هستند و خود مستقلا تصميم گيرنده نيستند. چنين مشاركتى در جوامع حامى- پيرو مطرح است كه همانند يك ايل يا قبيله بزرگ عمل نموده، افراد تابع تصميمات رئيسان قبيله و سران خود هستند. در اينجا فرد منفعل است و هيچ مشاركت آگاهانه و فعالى از خود نشان نمىدهد.
ج) مشاركت سياسى فعال؛ فرد بر اساس تشخيص خود و آگاهانه و فعال در عرصه زندگى سياسى از طريق رأى گيرى، رقابت سياسى، احزاب و