سياست و مهدويت - بهروز لک، غلامرضا - الصفحة ٣٤
تعريف كردهاند (نك: اشتراوس، ١٣٧٣: ٦). چنين تعريفى به نوعى شامل مباحث فقه سياسى نيز مىگردد و در نتيجه، مانع نيست. دغدغه اصلى كلام سياسى سه امر است: شناسايى دقيق مواضع و ديدگاههاى كلان دين در باب زندگى سياسى؛ تبيين و استدلال براى آنها؛ و در نهايت دفاع از اين ديدگاهها در قبال شبهات و ديدگاههاى رقيب. چنان كه از تعريف كلام سياسى برمى- آيد، كلام سياسى معطوف به ديدگاههاى كلان سياسى اسلام است و هرگز وارد مسائل جزئى نمىشود. پرداختن به مسائل سياسى جزئى از منظر حقوق و تكاليف، چنانكه توضيح خواهيم داد، شأن فقه سياسى است. البته گرايشهاى ديگرى نيز در استخراج ديدگاههاى سياسى دين اسلام وجود دارد؛ همانند: حديثشناسى سياسى؛ تفسير سياسى؛ عرفان سياسى. تفاوت كلام سياسى نيز با هر كدام از اين حوزهها، دغدغه دفاعى كلام سياسى از اصول و مبانى دينى است. كلام سياسى با فلسفه سياسى نيز متفاوت است كه در بخش فلسفه سياسى آن را توضيح خواهيم داد.
به نظر مىرسد، بسيارى از مباحث سياسى مهدويت از منظر كلام سياسى قابل طرح و بررسى است. در نگاهى كلان مىتوان دستكم سه حوزه اصلى را براى مباحث كلام سياسى مهدويت شناسايى نمود: تبيين اصل آموزه مهدويت در اسلام؛ بررسى مسئله عصر غيبت و زندگى سياسى در آن؛ تبيين مدينه فاضله مهدوى و مباحث مربوط به آن. مهدويت آموزه اعتقادى دينى است و با توجه به ارتباط آن به مسئله امامت و رهبرى در جامعه اسلامى از يك سو و تجلّى مدينه فاضله اسلامى در دولت مهدوى، ابعاد سياسى مهمى دارد. از حيث كلام سياسى، مىبايست ضمن تبيين مسائل مهدويت اسلامى آموزههاى اعتقادى، استدلالهاى مناسب را به شيوههاى مختلف عقلى، نقلى و تجربى براى آن ارائه نمود و از آن در برابر ديدگاههاى رقيب دفاع كرد. از اينرو، اصل اثبات آموزه مهدويت در اسلام، مسئلهاى كلامى است. مسئله