٢. آگاهى تشديد يافته؛ چنان كه گذشت، در تعريف جهانى شدن به بعد آگاهى تأكيد شده بود. فشردگى زمان و مكان و هم‌جوارى و تحقق ابزارى فضاى ارتباطى، زمينه آگاهى از وضعيت مشترك انسانى را فراهم مى‌آورد. در دوره‌هاى پيشين چنين وضعيت آگاهى كمتر تحقق مى‌يافت، در حالى كه در وضعيت جهانى شدن اين آگاهى به لحاظ كميت و كيفيت افزايش فزون‌ترى يافته است.

٣. جدا شدن هويت از مكان و اهميت‌يابى فضا؛ يكى از تحولات عينى و اساسى در پديده جهانى شدن، جدايى هويت انسان‌ها از مكان زندگى است.

انسان‌ها فطرتا از ويژگى‌هاى مشتركى برخوردارند، اما به دليل تعلق به زمان و مكان خاصى، چنين ويژگى‌هاى مشترك فطرى كم‌رنگ مى‌شود و تحت تأثير محيط و مكان قرار مى‌گيرد. شايد حديث شريف «تولد هر مولود بر فطرت الهى و تغيير آن به دست خانواده» به نحو شايسته‌اى بتواند اين مطلب را بيان كند كه هر مكانى مستلزم عروض ويژگى‌هايى بر انسان است. از اين رو، در دوره پيش از عصر تكنولوژى ارتباطات، قبايل و اقوام مختلف به دليل تعلق مكانى، هويت‌هاى متفاوتى يافته بودند. پديده جهانى شدن به همراه خود بحران هويت را ايجاد كرده است؛ زيرا موجب بريدن از هويت‌هاى مكانى مى‌شود و به وارد كردن انسان‌ها در هويتى جديد مى‌گرايد (گل‌محمدى، ١٣٨٠).

در عصر جهانى شدن به جاى مكان كه پديده‌اى فيزيكى است، فضا اهميت مى‌يابد. فضا عرصه ارتباط انسان‌هاست و با گستردگى امكانات ارتباطى، فضا هم بسط مى‌يابد. جهانى شدن فرصت جديدى را فراهم مى‌سازد تا انسان‌ها با بريدن از هويت‌هاى مكانى، در هويت فضايى جديد ادغام شوند؛