ايران؛ ديروز، امروز، فردا - نصرى، محسن - الصفحة ٨٩
منتهى به پيروزى انقلاب وعده مىدهد انتخابات آزاد صورت گيرد:
در ٥ اوت ١٩٧٨ (١٤ مرداد ١٣٥٧ ش) در نطقى راديو و تلوزيونى اعلام داشتم كه در پايان دوره پارلمانى، يعنى در آغاز سال ١٩٧٩ انتخابات آزاد به عمل خواهد آمد.[١]
دكتر حسين خطيبى، نايب رئيس چهار دوره مجلس شوراى ملى درخصوص وضعيت انتخابات در دوره پهلوى مىگويد:
انتخابات به هيچ وجه آزاد نبود و كاملًا تحت نظر شاه بود. صلاحيت همه نمايندگان و نامزدها بايد قبلًا به تأييد شاه مىرسيد.[٢]
اسدالله علم، از بانفوذترين افراد در دربار پهلوى در خاطراتش مىنويسد:
دولت ما از انتخابات مجلس گرفته تا انتخابات محلى و انجمن شهر، آزادى را از مردم سلب كرده و اراده خود را تحميل و نامزدهاى خود را از صندوق بيرون مىآورد.[٣]
ارتشبد حسين فردوست، از نزديكترين ياران شاه در خاطراتش چنين مىنويسد:
در دوران قدرت اسدالله علم (نخستوزير شاه) كه در واقع مهمترين سالهاى سلطنت محمدرضاست، نمايندگان مجلس با نظر او تعيين مىشدند. در زمان نخستوزيرى اسدالله علم، محمدرضا دستور داد كه با «علم» و «منصور» يك كميسيون سه نفره براى انتخابات نمايندگان مجلس تشكيل دهم. كميسيون در منزل «علم» تشكيل مىشد. هر روز «منصور» با يك كيف پر از اسامى به آنجا مىآمد. «علم» در رأس ميز مىنشست؛ من در سمت راست و «منصور» در سمت چپ او. «منصور» اسامى افراد مورد نظر را مىخواند و «علم» هركه را مىخواست، تأييد مىكرد و هركه را نمىخواست، دستور حذف مىداد. پس از پايان كار و تصويب «علم»، ترتيب انتخاب اين افراد داده مىشد. فقط افرادى كه در اين كميسيون تصويب شده بودند، سر از صندوق آرا درمىآوردند و لا غير. در زمان هويدا نيز حرف آخر را هميشه «علم» مىزد.[٤]
[١]. همان، ص ٣٠٩.
[٢]. فصلنامه تاريخ معاصر ايران، پاييز ١٣٧٧، ش ٧، ص ٢٣٦.
[٣]. اسدالله علم، گفتگوهاى من با شاه، ج ٢، ص ٤٩٧.
[٤]. حسين فردوست، ظهور و سقوط سلطنت پهلوى، ج ١، ص ٢٥٧.