ميشل فوكو از فيلسوفان اجتماعى فرانسه است كه در دوران مبارزات انقلابى ملت ايران در سال ١٣٥٧ از نزديك شاهد وقوع انقلاب اسلامى ايران بوده و دراين‌باره آثار و مقالات متعددى منتشر كرده است. وى در كتاب ايران، روح يك جهان بى‌روح مى‌گويد:

نظام حقيقت آنان با نظام حقيقت ما يكى نيست. نظام ما حتى اگر تقريباً جهانى شده باشد، همچنان خاص است ... درواقع مردم چيزيرا مى‌گويند كه در سطح داده‌ها حقيقت ندارد، اما به معناى عميق‌ترى بازمى‌گردد كه در قالب درستى و مشاهده غيرقابل هضم است.[٣]

ميشل فوكو از يك نظام فكرى حقيقى ياد مى‌كند كه در ايران پديد آمده و با نظام غرب متفاوت است، از اين‌رو اعلام مى‌دارد كه انقلاب اسلامى ايران در چارچوب فكرى و علمى غرب «هضم‌ناپذير» است.

٣. جان فوران‌[٤]

جان فوران استاد جامعه‌شناسى دانشگاه كاليفرنيا، چندين كتاب و مقاله درباره انقلاب اسلامى ايران نگاشته است. او طى مقاله‌اى با عنوان «انقلاب ٧٩- ١٩٧٧، چالشى بر تئورى اجتماعى» مى‌نويسد:

موضوع نظريه اجتماعى در دهه ١٩٨٠ ميلادى به اين ترتيب درآمده كه آيا انقلاب ايران را بايد به‌عنوان يك مورد منحصربه‌فرد، خلاف ساير انقلاب‌ها مورد بررسى قرار داد و يا اينكه علت انقلاب‌ها را بايد در پرتو شواهد ايران مجدداً مورد مداقّهقرار داد؟[٥]

[١]. عبدالوهاب فراتى، رهيافت‌هاى نظرى بر انقلاب اسلامى، ص ٢١٦- ١٨٥.

[٢].Michel Foucalt .

[٣]. نيكو سرخوش و افشين جهانديده، ايران روح يك جهان بى‌روح و ٩ گفتگوى ديگر با ميشل فوكو، ص ٦٦ و ٦٧.

[٤].John Foran .

[٥]. عبدالوهاب فراتى، رهيافت‌هاى نظرى بر انقلاب اسلامى، ص ٣٢٨.