از اين‌رو حضرت امام (قدس سره) با سخنرانى چهارم آبان ١٣٤٣ عليه شاه، آمريكا و اسرائيل، به‌شدت به اين مصوبه ننگين اعتراض كرد و كاپيتولاسيون را موجب لكه‌دار شدن مليت و حيثيت ايرانى دانست. درپى اين سخنرانى، ايشان در ١٣ آبان دستگير و به تهران انتقال داده شد و بلافاصله به تركيه و پس از يكسال به نجف اشرف تبعيد گرديد.

بدين ترتيب آمريكا با كاپيتولاسيون، نيروهاى خود را در ايران افزايش داد؛ به‌گونه‌اى كه در سال‌هاى پايانى رژيم پهلوى، آمريكاييان حاضر در ايران بالغ بر ٥٨ هزار نفر بودند و در تمام عرصه‌ها نفوذ و سلطه خود را اعمال مى‌كردند و با اين مصونيت قضايى، جنايات و مفاسد بسيارى را پديد آوردند.

٧. امام‌خمينى (قدس سره) در دوران تبعيد چهارده ساله خود در تركيه و عراق با طرح مباحث نظرى و عملى و پيگيرييارانشان در ايران به مبارزه عليه رژيم پهلوى ادامه داد.

اينك به مهم‌ترين حوادث مرتبط با اوج‌گيرى نهضت امام‌خمينى (قدس سره) در دو سال آخر نهضت تا پيروزى انقلاب اسلامى مى‌پردازيم:

١. حاج‌آقا مصطفى، فرزند حضرت امام‌خمينى (قدس سره) و از نزديك‌ترين ياران ايشان- كه امام از او به «ذخيره اسلام» ياد مى‌نمود- در حادثه‌اى مشكوك در اول آبان ١٣٥٦ در نجف اشرف به شهادت رسيد و حضرت امام اين شهادت را از «الطاف خفيه الهى» قلمداد نمود. مجالس بزرگداشت ايشان در بسيارى از شهرهاى ايران با شكوه برگزار شد و نام امام‌خمينى بار ديگر به گونه‌اى گسترده‌بر زبان‌ها افتاد.

٢. در آبان ١٣٥٥ انتخابات رياست‌جمهورى در آمريكا برگزار شد و كارتر از حزب دموكرات بر رقيب خود فورد از حزب جمهورى‌خواه غلبه كرد و رئيس‌جمهور آمريكا گرديد. از آنجا كه شاه ارتباطات وسيع‌ترى با جمهورى‌خواهان داشت و حتى بخشى از هزينه‌هاى تبليغاتى فورد را پرداخته بود،[١] براى ايجاد و تحكيم روابط با كارتر و حزب مسلط دموكرات، در ٢٠ آبان ١٣٥٦ به آمريكا سفر كرد و كارتر نيز ٥٠ روز بعد در دهم دى‌ماه ١٣٥٦ (ماه محرم) به ايران آمد. كارتر در ضيافت رسمى شاه گفت:

[١]. عليرضا زهيرى، عصر پهلوى به روايت اسناد، ص ٣٥٥.