همچنين ارزيابى اريك هوگلند، كارشناس انگليسى همين‌گونه بود.[٢] حتى على امينى كه خود عامل آمريكا در اصلاحات ارضى بود، در سال ١٣٥٧ طى نامه‌اى به شاه شكست اين طرح را اعلام نمود و هجوم روستاييان به شهرها و تبديل توليدكنندگان به مصرف‌كنندگان را نتيجه اصلاحات ارضى دانست.[٣]

در اين راستا رمزى‌كلارك، وزير دادگسترى سابق آمريكا، در پاسخ به اين پرسش كه محور اصلى سياست خارجى آمريكا در برخورد با كشورهاچيست، مى‌گويد:

هسته سياست خارجى ما اين بوده است كه مانع خودكفايى و استقلال دولت‌ها و مردم در زمينه مواد غذايى شويم. كشورى كه نتواند براى مردم غذا توليد كند، هرگز مستقل و آزاد نخواهد بود. ايران نمونه خوبى در اين مورد است. براى ٢٥ سال ايران نگهبان و حافظ منافع ما در يكى از مهم‌ترين مناطق جهان، يعنى خاورميانه بود.[٤]

اسدالله علم، نخست‌وزير دوران پهلوى مى‌نويسد: قرار بود در مدت ١٠ سال با انقلاب سفيد، بى‌سوادى در ايران ريشه‌كن شود، اما پس از ٧ سال ميزان بى‌سوادان از ١٢ ميليون نفر به ١٤ ميليون نفر افزايش يافته بود![٥] اين هم نتيجه سوادآموزى در انقلاب سفيد بود!

٣. با نزديك شدن نوروز سال ١٣٤٢ با پيشنهاد امام‌خمينى (قدس سره) و موافقت علما، طى اعلاميه‌اى با عنوان «روحانيت امسال عيد ندارد»، عزاى عمومى اعلام شد. در اين اعلاميه، حضرت امام به افشاى توطئه‌هاى خطرناك رژيم پهلوى عليه اسلام و مسلمين پرداخت. عوامل رژيم شاه نيز در دوم فروردين ماه ١٣٤٢ با حمله وحشيانه به مدرسه فيضيه قم شمارى از طلاب و مردم را به شهادت رساندند كه اين خود اعتراضات به رژيم شاه را تشديد نمود.

٤. با نزديك شدن به ماه محرم در خرداد ١٣٤٢ امام‌خمينى (قدس سره) از روحانيان خواستند در

[١]. جيمز بيل، عقاب و شير، ص ٢٣٣.

[٢]. جان فوران، مقاومت شكننده، تاريخ تحولات اجتماعى ايران، ص ٤٧٤.

[٣]. فرهاد رستمى، پهلوى‌ها( خاندان پهلوى به روايت اسناد)، ج ٣، ص ٦٠٦.

[٤]. هفته‌نامه صبح صادق، ٣/ ٤/ ١٣٨١، ص ٧.

[٥]. اسدالله علم، گفتگوهاى من با شاه، ج ١، ص ٦٩٢.