براى ٢٥ سال ايران نگهبان حافظ منافع ما در يكى از مهم‌ترين مناطق جهان، يعنى خاورميانه بود. بعد از سرنگونى رژيم شاه به دست مردم، رئيس سازمان سيا، ويليام كولبى گزينش شاه را يكى از پرافتخارترين دستاوردها تلقى كرد و گفت: شما ممكن است فكر كنيد شاه كارى براى ما نكرد، ولى او ٢٥ سال سرويس خوبى به ما داد.[٢]

از سويى ديگر، طبق يكى از اسناد باقى‌مانده از ساواك رژيم پهلوى، شريف امامى- كه رياست مجلس سنا، دو دوره نخست‌وزيرى و رياست بنياد پهلويدر دوره فعاليت خود برعهده داشت- در جلسه‌اى خصوصى نكاتى را در باب اقتصاد ايران و چپاول خارجى‌ها بازمى‌گويد كه به بخشى از آن اشاره مى‌كنيم.

مأمور ساواك در گزارش خود به تاريخ ١٧/ ١٠/ ١٣٥٤ مى‌نويسد:

شخص مطلع و برجسته‌اى مى‌گفت دو روز قبل در جلسه‌اى با شركت شريف امامى، رئيس مجلس سنا بوديم و خيلى جلسه خصوصى بود. رئيس سنا مى‌گفت من اوضاع را خيلى بد مى‌بينم ... در مورد نفت هم شريف امامى مى‌گفت وضع را روشن نمى‌بينم و فايده‌اى هم ندارد. ٢٤ ميليارد] دلار [به ما پول دادند؛ بيست ميليارد آن را پس داديم و حتى به انگلستان وام داديم و چهار ميليارد بقيه هم به‌دست عوامل اجرايى از بين مى‌رود و مى‌خورند.[٣]

اين تنها اندكى از چپاول منابع غنى نفت ايران است. در عرصه‌هاى ديگر نيز حدود ٥٨ هزار آمريكايى و ٢٠ هزار انگليسى به چپاول ايران مشغول بودند.

با اوج‌گيرى انقلاب اسلامى در سال ١٣٥٧ آمريكاييان هنگام فرار از ايران به چپاولى‌

[١]. عبدالرضا هوشنگ مهدوى، تاريخ روابط خارجى ايران، ص ٣١١.

[٢]. روزنامه جمهورى اسلامى، ٢٥/ ٣/ ١٣٨١، ص ١٥.

[٣]. حسين فردوست، ظهور و سقوط سلطنت پهلوى، ج ٢، اسناد پايان كتاب.