دانشنامه فرهنگ مردم ایران - مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی - الصفحة ١٦ - اخلاق منظوم

اخلاق منظوم

اَخْلاقِ مَنْظوم، کتاب آموزشی کودکان، گردآوردۀ مهدی دبیر خاقان ایزدی متخلص به نیّر. این مجموعه شامل ١٩٨ قطعه و دوبیتی یا تک بیت از شعرای مختلف چون سعدی، سنایی، مولانا، حافظ و صائب است بی‌آنکه نام آنان ذکر گردد. اخلاق منظوم نخستین‌بار در ١٣٣١ق / ١٩١٣م به خط مرتضى حسینی برغانی تنظیم و در مطبعۀ برادران باقراُف در تهران چاپ شد.
طبق اشارۀ مؤلف در آغاز اثر، از آنجا که کلام منظوم بهتر از کلام منثور در ذهن می‌ماند، اقدام به جمع‌آوری اشعار اخلاقی و حِکَمی کرده است تا نوآموزان و متعلمان مدارس بتوانند آنها را بخوانند و در حافظه نگاه دارند (ص ٢). گاه اختلافاتی بین اشعار در دیوان شاعران با ضبط مؤلف دیده می‌شود. دبیرخاقان هر جا که کلمه‌ای را دشوار و دیریاب یافته، در حاشیۀ صفحه معنی کرده است.

مأخذ

دبیرخاقان ایزدی، مهدی، اخلاق منظوم، تهران، ١٣٣١ق.

حسن ذوالفقاری