عدالت صحابه در پرتو قرآن، سنت و تاريخ - محسنى، شيخ محمد آصف - الصفحة ١٠٣ - فصل سوم مشكل وجود منافقان در ميان صحابه
و تا اينكه كسانى كه در دلهايشان بيمارى و نفاق است، بگويند: خدا از اين وصف كردن چه چيزى را اراده كرده است.
در اين استدلال، اشكال وارد است؛ زيرا احتمال دارد مراد از مرض قلب، شك باشد نه نفاق، چنانكه قرآن نيز آن را تأييد مىكند:
إِذْ يَقُولُ الْمُنافِقُونَ وَ الَّذِينَ فِي قُلُوبِهِمْ مَرَضٌ غَرَّ هؤُلاءِ دِينُهُمْ؛[١]
آنگاه كه منافقان و كسانى كه در دلهايشان بيمارى بود مىگفتند: «مؤمنين را دينشان فريفته.
پس مراد از كسانى كه در قلوبشان مرض وجود دارد، كسانىاند كه اسلام آوردهاند، ولى به خدا و پيامبرش شك داشتند و هنوز ايمان در قلبهاى آنها جاى نگرفته است.[٢]
البته آيات شريفه (ده و يازده) سوره عنكبوت نيز وجود نفاق را در مكه گزارش مىدهد:
وَ مِنَ النَّاسِ مَنْ يَقُولُ آمَنَّا بِاللَّهِ فَإِذا أُوذِيَ فِي اللَّهِ جَعَلَ فِتْنَةَ النَّاسِ كَعَذابِ اللَّهِ وَ لَئِنْ جاءَ نَصْرٌ مِنْ رَبِّكَ لَيَقُولُنَّ إِنَّا كُنَّا مَعَكُمْ أَ وَ لَيْسَ اللَّهُ بِأَعْلَمَ بِما فِي صُدُورِ الْعالَمِينَ* وَ لَيَعْلَمَنَّ اللَّهُ الَّذِينَ آمَنُوا وَ لَيَعْلَمَنَّ الْمُنافِقِينَ؛
و از مردم كسانى هستند كه مىگويند: «به خدا ايمان آورديم»، اما هنگامى كه در راه خدا شكنجه و آزار مىبينند، آزار مردم را همچون عذاب الهى مىشمارند [و از آن سخت وحشت مىكنند]؛ ولى هنگامى كه پيروزى از سوى پروردگارت «براى شما» بيايد، مىگويند: ما هم با شما بوديم «و در اين پيروزى شريكيم». آيا خداوند به آنچه
[١] . انفال، آيه ٤٩.
[٢] . بنابراين، منافقان مشمول اين آيه شريفه نمىشود.