گزيده شناخت نامه نماز - محمدی ری‌شهری، محمد - الصفحة ٣٢٠ - ١٤/ ٢ حكمت نافلهها

٤١٤. امام صادق عليه السلام:

نماز مستحبّى به منزله هديه است. هر گاه آورده شود، قبول مى‌شود. هر كدام را خواستى، پيش بينداز و هر كدام را كه خواستى، به تأخير بينداز.[١]

٤١٥. امام كاظم عليه السلام:

نمازهاى نافله، وسيله تقرّب هر مؤمن اند.[٢]

١٤/ ٢: حكمت نافله‌ها

٤١٦. پيامبر خدا صلى الله عليه و آله:

نخستين چيزى كه بنده را روز قيامت با آن محاسبه مى‌كنند، نماز اوست. اگر آن را كامل گزارده باشد، برايش كامل‌[٣] نوشته مى‌شود و اگر آن را كامل به جا نياورده باشد، خداوند سبحان به فرشتگانش مى‌فرمايد:

«ببينيد آيا براى بنده‌ام، نماز مستحبّى‌اى (نافله‌اى) مى‌يابيد تا با آن، آنچه را كه از نماز واجبش تباه كرده است، جبران و كامل كنيد» و سپس بقيّه اعمال به همين گونه محاسبه مى‌شود.[٤]

[١]. صَلاةُ التَّطَوُّعِ بِمَنزِلَةِ الهَدِيَّةِ، مَتى‌ ما اتِيَ بِها قُبِلَت، فَقَدِّم مِنها ما شِئتَ وأخِّر مِنها ما شِئتَ( تهذيب الأحكام: ج ٢ ص ٢٦٧ ح ١٠٦٦، منتقى الجمان: ج ١ ص ٤٣١).

[٢]. صَلاةُ النَّوافِلِ قُربانُ كُلِّ مُؤمِنٍ( ثواب الأعمال: ص ٤٩ ح ١، تحف العقول: ص ٤٠٣).

[٣]. در متن عربى،« نافلة» آمده است؛ اما با توجّه به منابع ديگر حديث و سياق آن، ترجمه‌را اين گونه آورديم.

[٤]. أوَّلُ ما يُحاسَبُ بِهِ العَبدُ يَومَ القِيامَةِ صَلاتُهُ، فَإِن أكمَلَها كُتِبَت لَهُ نافِلَةً، فَإِن لَم يَكُن أكمَلَها قالَ اللَّهُ سُبحانَهُ لِمَلائِكَتِهِ: انظُرو، هَل تَجِدونَ لِعَبدي مِن تَطَوُّعٍ، فَأَكمِلوا بِها ما ضَيَّعَ مِن فَريضَتِهِ. ثُمَّ تُؤخَذُ الأَعمالُ عَلى‌ حَسَبِ ذلِكَ( سنن ابن ماجة: ج ١ ص ٤٥٨ ح ١٤٢٦، السنن الكبرى: ج ٢ ص ٥٤١ ح ٤٠٠٢).