گزيده شناخت نامه نماز - محمدی ریشهری، محمد - الصفحة ١٤ - درآمد
نكته قابل تأمّل، اين كه قرآن نمىگويد: عبادت، راه راست زندگى را به انسان نشان مىدهد؛ بلكه مىفرمايد: عبادت، خود، راه راست است!
اين سخن بدين معناست كه عبادت (بندگى) و اطاعت خداوند متعال و پياده كردن برنامههاى او در زندگى، دقيقاً راه درست تأمين همه نيازهاى مادّى و معنوى انسان است.
ياد خدا، روح همه عبادات
جان و جوهر همه عبادات، ياد خدا (ذكرُ اللَّه) است. در واقع، ياد خدا رمز خودسازى و سازندگى، كليد ارتقا به سوى كمالات و مقامات انسانى، بهترين سرمايه تأمين رفاه فردى و اجتماعى، مادّى و معنوى، و دنيوى و اخروى است.
ياد خدا، در گام اولِ سلوك، آيينه دل را از زنگارهاى اخلاق و اعمال زشت، پاك مىكند، و در گام دوم، با نورانى ساختن دل، زمينه انعكاس معارف شهودى در آن و دستيابى انسان به قلّه يقين را فراهم مىسازد، و در يك جمله، مىتوان گفت كه: «ياد خدا، ياد كردن از خويش است، و فراموشى او، فراموش كردن خود»!.[١]
جامعترين دستاورد ياد خدا
خداوند متعال، وعده قطعى داده است كه هر كس او را ياد كند، او نيز متقابلًا وى را ياد نمايد.[٢] ياد كردن خدا از بنده خود، در حقيقت، جامعترين دستاورد «ذكر» و مبدأ همه آثار مادّى و معنوى، اين كيمياى
[١]. براى آشنايى بيشتر با موضوع« ياد خدا» و آثار و بركات آن از منظر آيات و روايات، ر. ك: نهج الذكر با ترجمه فارسى، محمّد محمّدى رىشهرى.
[٢]. فَاذْكُرُونِي أَذْكُرْكُمْ؛ مرا ياد كنيد تا شما را ياد كنم( سوره بقره: آيه ١٥٢).