درس دوم: توكّل‌ توكّل به معناى اعتماد و واگذارى كار به ديگرى است. «١» در علم اخلاق، منظور از توكل، اعتماد و اتّكال به خداوند و واگذارى فرجام كارها به قدرت لايزال اوست. در روايات آمده است كه رسول اكرم صلى الله عليه و آله از جبرئيل پرسيد: توكّل چيست؟ پاسخ داد: «توكّل عبارت است از ١- دانستن اين موضوع كه آفريده، سود و زيان نمى‌رساند و بخل و بخشش نمى‌كند. ٢- نا اميد بودن از مخلوق.» «٢» مفهوم كلام جبرئيل اين است كه در عالم آفرينش، همه چيز در قبضه قدرت خداست و آن كس كه بر او توكّل مى‌كند، همه چيز را از خدا مى‌خواهد و ديگران، در واقع، واسطه فيض الهى قرار مى‌گيرند و توكّل، آدمى را به مطمئن‌ترين مركز قدرت و فيض‌رسانى متصل مى‌كند كه همان ذات اقدس خداوند است.
تعاليم حيات بخش اسلام ضمن آنكه توكل را يك ركن اساسى ايمان معرفى مى‌نمايد، «٣» به اهميت و تأثير تلاش و كوشش انسان در سرنوشتش تأكيد دارد تا جايى كه انسان را در گرو اعمالش مى‌داند:
«كُلُّ نَفْسٍ بِما كَسَبَتْ رَهينَةٌ» «٤» و بهره و نتيجه او را به اندازه تلاش و كوشش او معرفى مى‌كند: