روزشمار جنگ ایران و عراق - مرکز اسناد و تحقیقات سپاه - الصفحة ٥٤٩ - روزشمار جنگ یکشنبه ٣٠ آبان ١٣٦١ ٥ صفر ١٤٠٣ ٢١ نوامبر ١٩٨٢
١
روزنامه آبزرور چاپ انگلستان، در شماره امروز خود، با انتشار مطلبی، دیدگاه های یکی از افسران سابق سرویس اطلاعاتی شوروی را درخصوص سیاست های اشتباه رهبران اتحاد جماهیر شوروی درباره ایران و عراق بررسی کرده و نوشته است: عبور نیروهای ایران از مرز در عملیات محرم، موجب تغییر رویکرد شوروی در برخورد با عراق و سرازیرشدن مجدد تسلیحات روسی به این کشور شده است.
در بخش هایی از این مطلب آمده است: سرگرد سابق ک.گ.ب. که در ایران خدمت می کرد و در ژوئن گذشته به انگلستان پناهنده شد، می گوید: پس از سقوط شاه، سیاست شوروی در ایران بسیار بلندپروازانه بود و تمام سعی این کشور بر آن بود که نفوذ سیاسی و فعالیت های کشورهای غربی را در جمهوری اسلامی خنثی کند. باوجودی که شوروی به تبلیغات ضد امریکایی (امام) خمینی بسیار علاقه مند بود. نمی توانست قراردادش را با عراق نادیده بگیرد؛ قراردادی که برمبنای آن، سلاح های شوروی نقش تعیین کننده ای را در جنگ بین ایران و عراق بازی می کرد. در ابتدا، شوروی با کندکردن حرکت تحویل اسلحه و قطعات یدکی، سعی کرد هر دو کشور را برای خود نگاه دارد، ولی این اقدام سبب شد عراق به جانب غربی ها رو آورده، از آن کشورها درخواست اسلحه کند. اما پس از آنکه ایرانی ها چند هفته قبل از مرگ برژنف، از مرز عراق گذشتند و مستقیماً این کشور را تهدید کردند شوروی بار دیگر سیاست خود را درباره عراق تغییر داد و سیل اسلحه ها را به آن کشور سرازیر کرد و این بار برای آنکه مستقیماً با عراق وارد مذاکره نشود، از کشور لهستان به عنوان دلال و میانجی استفاده کرد.[١]
٢
هفته نامه فرانسوی نوول آبزرواتور در آخرین شماره خود، به تأثیر تسلیحات جدید فرانسوی خریداری شده توسط رژیم عراق در عملکرد نیروهای نظامی این کشور پرداخته و با نقل مطلبی از طارق عزیز معاون نخست وزیر و یکی از مردان مورد اعتماد صدام که مدعی کوتاه شدن خطوط ارتباطی واحدهای نظامی عراق و انگیزه بهتر آنان برای جنگیدن در داخل خاک عراق شده، آورده است:
«در پرتو کمک های مالی عربستان سعودی و دیگر امیرنشینان خلیج فارس که فقط در طی یک سال گذشته، ١٢ میلیارد دلار بود، ستاد فرماندهی ارتش عراق توانسته است جنگ افزارهای خود را مدرنیزه کرده و ملزومات نظامی اش را که ٨٥ درصد ساخت شوروی بوده، به آخرین سلاح های ساخت غرب مجهز کند. تانک های جنگی برزیلی و اتریشی، کامیون ها و هلیکوپترهای آلمانی، جت های جنگنده میراژ اف ١، تانک های فرانسوی آ ١٠ و ام.آ.پی، توپ های ١٥٥ میلی متری، هلیکوپترهای "سوپرفرلئون" و غزال ساخت فرانسه، موشک ها و مهمات و شبکه های ارتباط دور ساخت فرانسه ازجملة این سلاح ها هستند.»
این نشریه در ادامه مطلب، با مقایسه وضعیت نیروی هوایی دو کشور، به نقل از یک خبرنگار
[١] مأخذ ٤،صص ٣٧ و ٣٨، رادیو صدای آزاد ایران، ٣٠/٨/١٣٦١.