روزشمار جنگ ایران و عراق - مرکز اسناد و تحقیقات سپاه - الصفحة ٤٥٦ - روزشمار جنگ دوشنبه ٢٤ آبان ١٣٦١ ٢٨ محرم ١٤٠٣ ١٥ نوامبر ١٩٨٢
١
روزنامه امریکایی نیویورک تایمز با یادآوری شرایط جنگی و وجود آوار گان و برخی ناآرامی ها، اقتصاد ایران را موفق ارزیابی کرد. رادیو امریکا به نقل از این روزنامه گزارش داده است:
امروز، اوضاع اقتصاد ایران به دلیل جنگ ایران و عراق و از سوی دیگر به علت تحریم های اقتصادی، پیچیده و پر از موضوعات ضد ونقیض است. صادرات نفت که منبع اصلی درآمد ایران است، ماهیانه حدود ٢ میلیارد دلار به ذخیره بانکی این کشور افزوده است. بانکداران اروپایی، ذخیره ارزی ایران را تاکنون بالغ بر ١٥ میلیارد دلار تخمین می زنند. به اعتقاد دیپلمات های خارجی و مفسران امور اقتصادی، حکومت ایران باوجود مشکلات جنگ و میلیون ها آواره جنگ و خرابی شهرهای ایران و نداشتن کمک های خارجی، در تلاش برای ایجاد تحول در بنیادهای اجتماعی و امور اقتصادی، با موفقیت هایی روبه رو بوده است.
در ادامه، خبرنگار این روزنامه، به نقل از افرادی که آنان را اقتصاددانان ایرانی خوانده است، بخش اعظم مشکلات اقتصادی ایران را متأثر از فرار برخی سرمایه داران و صاحبان صنایع از کشور، ازدست دادن درآمد توریسم و رکود فعالیت های ساختمانی دانسته و افزوده است: در بحبوبة ناآرامی های ایران، برخی شرکت های خارجی به فعالیت های خود در ایران ادامه می دهند، ازجمله بیش از ٢ هزار کارگر ایتالیایی در پروژه بندرعباس همچنان مشغول به کار هستند و شرکت دارویی هوخست، شرکت سوئدی اتومبیل سازی ولوو و شرکت آلمانی بی.ام.و. همچنان در ایران فعالیت می کنند. موضوع جالب توجه فعالیت کارخانه مونتاژ اتومبیل پیکان است که با استفاده از قطعات یدکی ساخته شده در ایران و انگلیس، همچنان با تولید کمتری به کار خود ادامه می دهد.
نیویورک تایمز درباره بازرگانی خارجی ایران نیز نوشته است: مبادلات بازرگانی انگلیس و ایران در اوج تشنج و کدورت سیاسی، میزان خود را همچنان حفظ کرده است. دولت ترکیه که در جنگ عراق و ایران جنبة بی طرفی را پیش گرفت، موفق به افزایش مبادلات خود با ایران شد. در رأس کشورهای صادرکننده مواد غذایی به ایران، استرالیا و زلاندنو قرار دارند که بیشترین میزان گوشت موردنیاز ایران را تأمین می کنند. همچنین ایران هم اکنون با کشورهای سوئد و اسپانیا روابط خوب بازرگانی دارد.[١]
٢
اعلام موضع رسمی مسئولان ایران مبنی بر عقب راندن ارتش عراق از مناطق اشغالی و اصرار ایران به دستیابی به حقوق خود ازجمله معرفی متجاوز و پرداخت غرامت، چند روز پس از اجرای موفقیت آمیز عملیات محرم، صدام حسین را که به نظر می رسد به درک جدیدی از اجتناب ناپذیر و طولانی بودن جنگ رسیده است، مجبور به موضع گیری کرد. صدام در جلسه اعطای نشان شجاعت به تعدادی از نظامیان این کشور، از ضرورت اتخاذ یک راهبرد جدید در
[١] خبرگزاری جمهوری اسلامی، نشریه گزارش های ویژه، شماره ٢٤١، تاریخ ٢٥/٨/١٣٦١، صص ٢٢ - ٢٠، رادیو امریکا، ٢٤/٨/١٣٦١.