روزشمار جنگ ایران و عراق - مرکز اسناد و تحقیقات سپاه - الصفحة ٢١٩ - روزشمارجنگ سه شنبه ١١ آبان ١٣٦١ ١٥ محرم ١٤٠٣ ٢ نوامبر ١٩٨٢

میان نیروهای عراقی حاکم شد و آرایش نیروهای عراقی درهم ریخت[١]

یکی دیگر از فرمانده گردان های تیپ٦٠٦ که در شب اول به اسارت درآمد، دربارة علت غافلگیری نیروهای عراق گفت: ما تقریباً از ١٠ روز قبل، با این احتمال که نیروهای ایرانی در دهة اول محرم حمله خواهند کرد، در آماده باش به سر می بردیم، اما در شبی که نیروهای ایران به ما حمله کردند، از آماده باش خارج شده بودیم، زیرا در آن شب، باران شدید و وزش طوفان، احتمال حملة نیروهای ایرانی را از بین برد، اما برخلاف انتظار ما، عملیات اجرا شد و به نتیجه رسید.[٢]

١

باتوجه به اینکه در مرحلة اول عملیات محرم، منطقه ای به عرض و عمق تقریبی ٤ کیلومتر در اختیار نیروهای عراقی باقی ماند، فرماندهان یگان های عمل کننده، با احتمال اینکه این رخنه، وضعیت عملیاتی نیروهای خودی را با مشکل روبه رو کند، برای رفع این نقیصه، تدابیری اندیشیدند که گام بعدی نیروهای خودی در ادامة عملیات بود.

اصلاح خط پدافندی و تعقیب نیروهای دشمن، از دغدغه های اصلی فرماندهان در روز اول بود، بنابراین درحالی که نیروهای در خط، مشغول احداث خط پدافندی و دفاع از منطقه بودند، فرماندهان یگان های تحت امر لشکر٣ فتح، در مقر قرارگاه تاکتیکی این لشکر به بحث و گفت وگو دربارة چگونگی اصلاح خط پدافندی و پرکردن شکاف و رخنة موجود بین قرارگاه های قائم٤ و قائم٣ (تیپ١٤ امام حسین(ع) و تیپ٨٤ خرم آباد با تیپ١٧ علی بن ابیطالب(ع) و تیپ١ لشکر٢١ حمزه) که ٤ کیلومتر عرض و حدود ٤ کیلومتر عمق داشت و تهدیدی برای خط خودی محسوب می شد، پرداختند. هرچند وجود شکاف در خطوط نیروهای خودی، نسبتاً محدود و کوچک بود، درصورت پیشروی دشمن می توانست نیروهای خودی را دو قسمت کند که این خود علاوه بر آنکه تهدیدی جدی برای نگهداری مواضع تصرف شده بود، مبنایی برای حرکت های بعدی عراق، ازجمله پاتک زرهی از جناح چپ (محور جنوبی عملیات) و محاصرة بخشی از نیروها در این جناح می شد.[٣]ضمن آنکه حضور پراکندة بخشی از نیروهای زرهی دشمن که در تپه های منطقه محاصره شده بودند، در فردای آن روز ایجاد خطر می کرد. در مباحث بعدازظهر و نهایتاً در ساعت ٩ شب مقرر گردید:

الف) ٢ گردان از تیپ٤٤ قمربنی هاشم(ع) (قائم٦) به فرماندهی کریم نصر، از جناح راست منطقه، یعنی دامنة چپ ارتفاعات ٣٠٠ و ٤٠٠ با اتکا به جادة شنی شرهانی - نهر عنبر حرکت و به طرف سه راهی شرهانی پیشروی کنند[٤]

ب) یک گردان از تیپ١٤ امام حسین(ع) (قائم٤) و یک گردان از تیپ امام سجاد(ع) (قائم٥) به صورت ادغامی به فرماندهی ابوشهاب (فرمانده تیپ١٤) و معاونت برادر رودکی (فرمانده تیپ امام سجاد(ع)) از جناح چپ منطقه، رخنه و با اتکا به جادة آسفالتة شرهانی - چم سری

[١] روزنامة اطلاعات، ١٢/٨/١٣٦١، ص١٥.

[٢] روزنامة جمهوری اسلامی، ١٥/٨/١٣٦١، ص٩.

[٣] مأخذ ٥، بخش اول، ص٥٧.

[٤] مأخذ ٥، بخش اول، ص٥٧؛ و - مأخذ ١٠، ص١٩.