تفسير نمونه‌ ط-دار الكتب الاسلاميه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٧٣ - تفسير حكم قطعى درباره شراب و مراحل تدريجى آن

يعنى بدون آن رستگارى ممكن نيست.

٨- در آيه بعد به پاره‌اى از زيانهاى آشكار شراب و قمار پرداخته نخست مى‌گويد: شيطان مى‌خواهد از طريق شراب و قمار در ميان شما تخم عداوت و دشمنى بپاشد و از نماز و ذكر خدا باز دارد (إِنَّما يُرِيدُ الشَّيْطانُ أَنْ يُوقِعَ بَيْنَكُمُ الْعَداوَةَ وَ الْبَغْضاءَ فِي الْخَمْرِ وَ الْمَيْسِرِ وَ يَصُدَّكُمْ عَنْ ذِكْرِ اللَّهِ وَ عَنِ الصَّلاةِ) ٩- در پايان اين آيه به عنوان يك استفهام تقريرى، مى‌گويد:" آيا شما خود دارى خواهيد كرد؟" (فَهَلْ أَنْتُمْ مُنْتَهُونَ‌).

يعنى پس از اينهمه تاكيد باز جاى بهانه‌جويى يا شك و ترديد در مورد ترك اين دو گناه بزرگ باقى مانده است؟! و لذا مى‌بينيم كه حتى" عمر" كه تعبيرات آيات گذشته را بخاطر علاقه‌اى كه (طبق تصريح مفسران عامه) به شراب داشت وافى نمى‌دانست پس از نزول اين آيه، گفت كه اين تعبير كافى و قانع كننده است.

١٠- و در آيه سوم به عنوان تاكيد اين حكم نخست به مسلمانان دستور مى‌دهد كه خدا و پيامبرش را اطاعت كنند و از مخالفت او بپرهيزند (وَ أَطِيعُوا اللَّهَ وَ أَطِيعُوا الرَّسُولَ وَ احْذَرُوا).

و سپس مخالفان را تهديد مى‌كند كه اگر از اطاعت فرمان پروردگار سر باز زنند، مستحق كيفر و مجازات خواهند بود و پيامبر ص وظيفه‌اى جز ابلاغ آشكار ندارد (فَإِنْ تَوَلَّيْتُمْ فَاعْلَمُوا أَنَّما عَلى‌ رَسُولِنَا الْبَلاغُ الْمُبِينُ‌).

اثرات مرگبار شراب و قمار گرچه در ذيل آيه ٢١٩ بقره جلد دوم تفسير نمونه صفحه ٧٤ تا ٧٩ بحثهاى فشرده‌اى پيرامون ضررهاى اين دو بلاى اجتماعى ذكر شده است، ولى در اينجا نيز براى تاكيد مطلب- به عنوان اقتدا به قرآن مجيد- لازم است نكات ديگرى را ياد آور شويم، اين نكات مجموعه‌اى است از آمارهاى مختلف كه هر كدام به تنهايى به اندازه‌