خاتمیت
 
٩ ص
١٠ ص
١١ ص
١٢ ص
١٣ ص
١٤ ص
١٥ ص
١٦ ص
١٧ ص
١٨ ص
١٩ ص
٢٠ ص
٢١ ص
٢٢ ص
٢٣ ص
٢٤ ص
٢٥ ص
٢٦ ص
٢٧ ص
٢٨ ص
٢٩ ص
٣٠ ص
٣١ ص
٣٢ ص
٣٣ ص
٣٤ ص
٣٥ ص
٣٦ ص
٣٧ ص
٣٨ ص
٣٩ ص
٤٠ ص
٤١ ص
٤٢ ص
٤٣ ص
٤٤ ص
٤٥ ص
٤٦ ص
٤٧ ص
٤٨ ص
٤٩ ص
٥٠ ص
٥١ ص
٥٢ ص
٥٣ ص
٥٤ ص
٥٥ ص
٥٦ ص
٥٧ ص
٥٨ ص
٥٩ ص
٦٠ ص
٦١ ص
٦٢ ص
٦٣ ص
٦٤ ص
٦٥ ص
٦٦ ص
٦٧ ص
٦٨ ص
٦٩ ص
٧٠ ص
٧١ ص
٧٢ ص
٧٣ ص
٧٤ ص
٧٥ ص
٧٦ ص
٧٧ ص
٧٨ ص
٧٩ ص
٨٠ ص
٨١ ص
٨٢ ص
٨٣ ص
٨٤ ص
٨٥ ص
٨٦ ص
٨٧ ص
٨٨ ص
٨٩ ص
٩٠ ص
٩١ ص
٩٢ ص
٩٣ ص
٩٤ ص
٩٥ ص
٩٦ ص
٩٧ ص
٩٨ ص
٩٩ ص
١٠٠ ص
١٠١ ص
١٠٢ ص
١٠٣ ص
١٠٤ ص
١٠٥ ص
١٠٦ ص
١٠٧ ص
١٠٨ ص
١٠٩ ص
١١٠ ص
١١١ ص
١١٢ ص
١١٣ ص
١١٤ ص
١١٥ ص
١١٦ ص
١١٧ ص
١١٨ ص
١١٩ ص
١٢٠ ص
١٢١ ص
١٢٢ ص
١٢٣ ص
١٢٤ ص
١٢٥ ص
١٢٦ ص
١٢٧ ص
١٢٨ ص
١٢٩ ص
١٣٠ ص
١٣١ ص
١٣٢ ص
١٣٣ ص
١٣٤ ص
١٣٥ ص
١٣٦ ص
١٣٧ ص
١٣٨ ص
١٣٩ ص
١٤٠ ص
١٤١ ص
١٤٢ ص
١٤٣ ص
١٤٤ ص
١٤٥ ص
١٤٦ ص
١٤٧ ص
١٤٨ ص
١٤٩ ص
١٥٠ ص
١٥١ ص
١٥٢ ص
١٥٣ ص
١٥٤ ص
١٥٥ ص
١٥٦ ص
١٥٧ ص
١٥٨ ص
١٥٩ ص
١٦٠ ص
١٦١ ص
١٦٢ ص
١٦٣ ص
١٦٤ ص
١٦٥ ص
١٦٦ ص
١٦٧ ص
١٦٨ ص
١٦٩ ص
١٧٠ ص
١٧١ ص
١٧٢ ص
١٧٣ ص
١٧٤ ص
١٧٥ ص
١٧٦ ص
١٧٧ ص
١٧٨ ص
١٧٩ ص
١٨٠ ص
١٨١ ص
١٨٢ ص
١٨٣ ص
١٨٤ ص
١٨٥ ص
١٨٦ ص
١٨٧ ص
١٨٨ ص
١٨٩ ص

خاتمیت - مطهری، مرتضی - الصفحة ١٦٥

تحق العقول دیده‌ام و در کتب اهل تسنن هم قطعا دیده‌ام ، در سنن ابی‌داود یا صحیح مسلم و یا صحیح بخاری . پیغمبر اکرم فرمود : « نضر الله عبدا سمع‌ مقالتی فوعاها و بلغها من لم یسمعها » [١] . خداوند خرم کند آن بنده‌ای‌ را که سخن مرا بشنود و آن را ضبط کند . پیغمبر اکرم مخصوصا تأکید می‌کرد که هر چه را که از من می‌شنوید بنویسید : « اکتبوا عنی » در بحار الانوار اخبار بسیاری نقل می‌کند از رسول اکرم که می‌فرمود : چیزهائی که از من‌ می‌شنوید بنویسید . مردم عرب مردمی بودند جاهل و بی سواد ، نویسنده در میانشان کم بود ، و همین تشویقهای نبی اکرم منشأ دو چیز شد ، یکی اینکه‌ مردم را در وادی علم و سواد انداخت و تشویق به کتابت و سواد کرد ، و دیگر اینکه از صدر اسلام ، هم قرآن و هم احادیث نبوی در کتابها ثبت و ضبط شد ، هر چند یک چشم زخمی به احادیث نبوی رسید که آن چشم زخم به‌ قرآن کریم نرسید و آن چشم زخم از طرف خلیفه دوم بود .
عمر بن الخطاب از نوشتن احادیث پیغمبر نهی می‌کرد و می‌گفت می‌ترسم اگر مردم سر گرم به نوشتن و ضبط احادیث پیغمبر بشوند از حفظ و ضبط قرآن غافل‌ بمانند یا احیانا حدیثی را با قرآن مخلوط بکنند . به همین جهت او حدیث‌ را ترویج که نمی‌کرد هیچ ، جلوگیری هم می‌کرد . این بود که عده کمی بودند که روی همان دستوری که شخص پیغمبر داده بود [ احادیث نبوی را ] در حافظه خود و یا در نوشته‌ها ضبط می‌کردند . بالاخره فرمان یک خلیفه‌ نمی‌تواند در مقابل فرمان پیغمبر آن اندازه‌ها مؤثر باشد ، آنهم در کاری که‌ مربوط به دانشمندان است . عمر بن عبدالعزیز که در سال ٩٩ هجری به خلافت‌ رسید و متأسفانه خلافت او دو سال بیشتر طول نکشید و


[١] اصول کافی ، ج ١ ص ٤[٣]