خاتمیت
 
٩ ص
١٠ ص
١١ ص
١٢ ص
١٣ ص
١٤ ص
١٥ ص
١٦ ص
١٧ ص
١٨ ص
١٩ ص
٢٠ ص
٢١ ص
٢٢ ص
٢٣ ص
٢٤ ص
٢٥ ص
٢٦ ص
٢٧ ص
٢٨ ص
٢٩ ص
٣٠ ص
٣١ ص
٣٢ ص
٣٣ ص
٣٤ ص
٣٥ ص
٣٦ ص
٣٧ ص
٣٨ ص
٣٩ ص
٤٠ ص
٤١ ص
٤٢ ص
٤٣ ص
٤٤ ص
٤٥ ص
٤٦ ص
٤٧ ص
٤٨ ص
٤٩ ص
٥٠ ص
٥١ ص
٥٢ ص
٥٣ ص
٥٤ ص
٥٥ ص
٥٦ ص
٥٧ ص
٥٨ ص
٥٩ ص
٦٠ ص
٦١ ص
٦٢ ص
٦٣ ص
٦٤ ص
٦٥ ص
٦٦ ص
٦٧ ص
٦٨ ص
٦٩ ص
٧٠ ص
٧١ ص
٧٢ ص
٧٣ ص
٧٤ ص
٧٥ ص
٧٦ ص
٧٧ ص
٧٨ ص
٧٩ ص
٨٠ ص
٨١ ص
٨٢ ص
٨٣ ص
٨٤ ص
٨٥ ص
٨٦ ص
٨٧ ص
٨٨ ص
٨٩ ص
٩٠ ص
٩١ ص
٩٢ ص
٩٣ ص
٩٤ ص
٩٥ ص
٩٦ ص
٩٧ ص
٩٨ ص
٩٩ ص
١٠٠ ص
١٠١ ص
١٠٢ ص
١٠٣ ص
١٠٤ ص
١٠٥ ص
١٠٦ ص
١٠٧ ص
١٠٨ ص
١٠٩ ص
١١٠ ص
١١١ ص
١١٢ ص
١١٣ ص
١١٤ ص
١١٥ ص
١١٦ ص
١١٧ ص
١١٨ ص
١١٩ ص
١٢٠ ص
١٢١ ص
١٢٢ ص
١٢٣ ص
١٢٤ ص
١٢٥ ص
١٢٦ ص
١٢٧ ص
١٢٨ ص
١٢٩ ص
١٣٠ ص
١٣١ ص
١٣٢ ص
١٣٣ ص
١٣٤ ص
١٣٥ ص
١٣٦ ص
١٣٧ ص
١٣٨ ص
١٣٩ ص
١٤٠ ص
١٤١ ص
١٤٢ ص
١٤٣ ص
١٤٤ ص
١٤٥ ص
١٤٦ ص
١٤٧ ص
١٤٨ ص
١٤٩ ص
١٥٠ ص
١٥١ ص
١٥٢ ص
١٥٣ ص
١٥٤ ص
١٥٥ ص
١٥٦ ص
١٥٧ ص
١٥٨ ص
١٥٩ ص
١٦٠ ص
١٦١ ص
١٦٢ ص
١٦٣ ص
١٦٤ ص
١٦٥ ص
١٦٦ ص
١٦٧ ص
١٦٨ ص
١٦٩ ص
١٧٠ ص
١٧١ ص
١٧٢ ص
١٧٣ ص
١٧٤ ص
١٧٥ ص
١٧٦ ص
١٧٧ ص
١٧٨ ص
١٧٩ ص
١٨٠ ص
١٨١ ص
١٨٢ ص
١٨٣ ص
١٨٤ ص
١٨٥ ص
١٨٦ ص
١٨٧ ص
١٨٨ ص
١٨٩ ص

خاتمیت - مطهری، مرتضی - الصفحة ١٠٩

درباره علماء گفته است مزیت دارد ، معقول و منطقی است . من اول‌ جنبه‌های منفی قضیه را می‌خواهم برای شما عرض کنم .

جنبه‌های منفی عالم دینی در برخی ادیان

در بعضی از ادیان دنیا علمای دین انحصارا باید از نژاد مخصوص باشند ، یعنی فقط یک نژاد مخصوص حق دارد عالم و مرجع دینی باشد و آن مزایای‌ عالم دینی را داشته باشد ، مثل اینکه می‌گویند در قوم یهود فقط اولاد لاوی‌ از اسباط بنی‌اسرائیل می‌توانستند عالم دینی باشند ، غیر آنها نه . در ایران خودمان در دین زرتشت که البته از بدعتهای موبدهای زردشتی است فقط یک طبقه مخصوصی یعنی خود موبدها و فرزندانشان حق داشتند موبد باشند . مثلا یک نفر که تاجر است خود یا فرزندش نمی‌توانستند جزء طبقه موبدها واقع شوند ، یا یک بچه نجار و بچه کشاورز . در ایران ساسانی اصولا طبقات‌ مطلقا بسته بوده است ، طبقات مقفل بوده است . مثلا جز ارتشی و بچه‌ ارتشی نمی‌توانسته است ارتشی باشد . اگر احیانا از سایر طبقات یک کسی‌ می‌خواست وارد ارتش بشود آنقدر تشریفات داشته که به ندرت صورت‌ می‌گرفته است . آیا در اسلام یک قوم و طبقه و نژاد بالخصوصی هستند که فقط آنها می‌توانند عالم دینی باشند ؟ نه ، این را دیگر همه کس می‌داند . آیا مثلا تنها سادات چون از اولاد پیغمبرند می‌توانند عالم و ملای دین باشند ؟ نه . آیا تنها ملازاده‌ها و روحانی زاده‌ها می‌توانند ؟ نه . یک بچه دهاتی که ابا عن جد آباء و اجدادش همه دهاتی و دنبال گاو و خر بوده‌اند می‌آید تحصیل‌ علوم دینی می‌کند و از دیگران پیش می‌افتد و بعد می‌شود مرجع تقلید . اکثر مراجع تقلید از این طبقات بوده‌اند . اتفاقا کم اتفاق افتاده است که از