ميزان الحكمه - المحمدي الري شهري، الشيخ محمد - الصفحة ٤١٢
١٤٧١
الحَثُّ عَلى إتيانِ الرُّخَصِ
٧٢٨٧.رسولُ اللّه ِ صلى الله عليه و آله : إنّ اللّه َ تعالى يُحِبُّ أن تُؤتى رُخصَتُهُ كما يَكرَهُ أن تُؤتى مَعصيَتُهُ . [١]
٧٢٨٨.عنه صلى الله عليه و آله : إنّ اللّه َ تعالى يُحِبُّ أن تُقبَلَ رُخصَتُهُ ، كما يُحِبُّ العَبدُ مَغفِرَتَهُ . [٢]
٧٢٨٩.عنه صلى الله عليه و آله : إنّ اللّه َ يُحِبُّ أن تُؤتى رُخَصُهُ كما يُحِبُّ أن تُؤتى عَزائمُهُ . [٣]
٧٢٩٠.عنه صلى الله عليه و آله : إنّ اللّه َ يُحِبُّ أن يُؤخَذَ بِرُخَصِهِ كما يُحِبُّ أن يُؤخَذَ بعَزائمِهِ . [٤]
٧٢٩١.عنه صلى الله عليه و آله : علَيكُم بِرُخصَةِ اللّه ِ التي رَخَّصَ لَكُم . [٥]
٧٢٩٢.بحار الأنوار : كافورُ الخادِمُ : قالَ لي الإمامُ عليُّ بنُ محمّدٍ عليه السلام : اُترُك لي السَّطْلَ الفُلانِيَّ في المَوضِعِ الفُلانِيِّ لِأتَطَهَّرَ مِنهُ للصلاةِ ، و أنفَذَنِي في حاجَةٍ ... و اُنسِيتُ ما قالَ لي و كانَت ليلةً بارِدَةً ، فَحَسَستُ بهِ و قد قامَ إلى الصلاةِ و ذَكَرتُ أنّني لَم أترُكْ السَّطلَ فَبَعُدتُ عن المَوضِعِ خَوفا مِن لَومِهِ ... فَنادانِي نِداءَ مُغضَبٍ فقلتُ : إنّا للّه ِِ، أيشِ عُذرِي ... فقال عليه السلام : يا وَيلَكَ أ ما عَرَفتَ رَسمِي أنّني لا أتَطَهَّرُ إلاّ بماءٍ باردٍ فَسَخَّنتَ لي ماءً و تَرَكتَهُ في السَّطْلِ؟! فقلتُ : و اللّه ِ يا سَيِّدِي ما تَرَكتُ السَّطلَ و لا الماءَ ! قالَ عليه السلام : الحمدُ للّه ِِ ، و اللّه ِ لا تَرَكنا رُخصَةً ، و لا رَدَدْنا مِنحَةً ، الحَمدُ للّه ِِ الذي جَعَلَنا مِن أهلِ طاعَتِهِ و وَفَّقَنا لِلعَونِ على عبادَتِهِ ، إنّ النبيَّ صلى الله عليه و آله كانَ يقولُ : إنَّ اللّه َ يَغضَبُ عَلى مَن لا يَقبَلُ رُخَصَهُ . [٦]
١٤٧١
تشويق به انجام رخصتها
٧٢٨٧.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : خداوند متعال همچنان كه دوست ندارد معصيت شود ، دوست دارد به رخصتهايش [٧] عمل شود .
٧٢٨٨.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : خداوند متعال دوست دارد رخصتهايش پذيرفته شود ، همچنان كه بنده دوست دارد آمرزيده شود .
٧٢٨٩.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : خداوند ، همچنان كه دوست دارد واجباتش عمل شود ، دوست دارد رخصتهايش نيز به جا آورده شود .
٧٢٩٠.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : خداوند دوست دارد رخصتهايش به كار بسته شود ، همچنان كه دوست دارد فرايضش انجام پذيرد .
٧٢٩١.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : به رخصتهاى خداوند كه به شما داده است، پايبند باشيد .
٧٢٩٢.بحار الأنوار ـ به نقل از كافور خادم ـ: امام هادى عليه السلام به من فرمود : فلان سطل آب را در فلان جا بگذار تا براى نماز وضو بگيرم و سپس مرا در پى كارى فرستاد . . . من فراموش كردم دستور آن حضرت را انجام دهم . آن شب ، شب سردى بود. وقتى حضرت براى نماز برخاست، من متوجّه شدم و يادم آمد كه سطل را در جايى كه فرموده بود نگذاشته ام . از ترس سرزنش ايشان از جاى خود دور شدم . . . امام عليه السلام مرا با صدايى خشم آلود، فرا خواند . با خود گفتم : إنّا للّه ، حالا چه بهانه اى بياورم؟ . . . امام عليه السلام فرمود : واى بر تو! مگر عادت مرا نمى دانى كه جز با آب سرد، وضو نمى گيرم ، چرا آب را برايم گرم كرده و در اين سطل ريخته اى؟! عرض كردم : سرورم! به خدا قسم من نه سطلى گذاشته ام و نه آبى! حضرت فرمود : خدا را سپاس ؛ به خدا قسم ما نه رخصتى را فرو گذاشته ايم و نه عطيه اى را رد كرده ايم . سپاس خداوندى را كه ما را از فرمانبرداران خود قرار داد و توفيق عبادتش را به ما ارزانى داشت . پيامبر صلى الله عليه و آله مى فرمود : همانا خداوند بر كسى كه رخصتهاى او را نپذيرد، خشم مى آورد .
[١] كنز العمّال : ٥٣٣٥ .[٢] كنز العمّال : ٥٣٣٦ .[٣] كنز العمّال : ٥٣٣٤ .[٤] مستدرك الوسائل : ١/١٤٤/٢١٤ .[٥] كنز العمّال : ٥٣٣٨ .[٦] بحار الأنوار: ٨٠/٣٣٥/٦.[٧] مقصود از رخصت، جايى است كه خداوند متعال تكليفى را برداشته و يا آن را آسان تر كرده است.