ر . ك : ج ٦ ص ٧ (فصل يكم / شب را مهلت گرفتن براى نماز، دعا و استغفار) و ص ٧٩ (فصل دوم / رويارويى لشكر هدايت و لشكر گم راهى) و ص ٩٥ (فصل دوم / احتجاج هاى امام عليه السلام بر سپاه كوفه) .

٥/ ٦

محمّد بن على

بسيارى از منابع ، محمّد بن على را نيز از شهداى كربلا شمرده اند و برخى ، لقب وى را «اصغر» آورده اند . بر پايه برخى از گزارش ها ، نام مادر وى ، اسماء بنت عُمَيس خَثعَمى است و برخى گفته اند كه مادرش اُمّ وَلَد (كنيز) [١] بوده است . سنّ محمّد در هنگام شهادت ، ٢٢ سال گزارش شده و قاتلش ، مردى از طايفه اَبان بن دارِم بوده است ؛ امّا به گزارش ابن شهرآشوب ، او به دليل بيمار بودن ، در كربلا كشته نشد . در «زيارت ناحيه مقدّسه» آمده است : سلام بر محمّد ، پسر امير مؤمنان ؛ كُشته شده [ به دستِ ] اِيادى دارِمى ، كه خدا ، او را لعنت كند و بر عذاب دردناك او بيفزايد ! درودهاى خدا بر تو ـ اى محمّد ـ و بر خانواده شكيبايت ! نام وى در «زيارت رجبيّه» نيامده است . [٢]

[١] اُمّ وَلَد : كنيز آزاد شده بر اثر بچه دار شدن از مولا .[٢] در زيارت رجبيه به روايت المزار شهيد اوّل، آمده : «أبو بكر محمد» . در اين باره ، ر . ك : ص ٥٥ (ابو بكر بن على) .