واژه Nation يعنى «ملت» گرفته شده است. «ملت» را جامعه معينى از مردم دانسته‌اند كه ايدئولوژى، نهادها و آداب و رسوم مشتركى را شكل داده و داراى احساسى از مشابهت يا هم نوعى هستند. «١» «ناسيوناليزم» يا «ملى گرايى» نيز آميزه‌اى از وطن پرستى و آگاهى بر ملّيت و يا يك حالت روحى است كه در آن، فرد عالى‌ترين حد وفادارى خود را نسبت به ملّيت و ميهن خويش ابراز جريان شناسى سياسى معاصر ايران ١٩١ ١ - ٤ - ٤. جبهه ملى ايران ص : ١٨٩ مى‌دارد. «٢» ملى گرايى ممكن است در اشكال مختلف زبانى، قومى، نژادى منطقه‌اى يا سرزمينى، تاريخى و فرهنگى ظهور نمايد. با توجه به آنچه گذشت، ملى گرايى در ايران، جريانى است كه از نظر ايدئولوژيك ريشه در مكتب ناسيوناليزم اروپايى دارد. افكار ملى گرايانه پس از ورود به ايران در قالب جبهه ملى به رهبرى دكتر محمد مصدق تجلّى يافت و با كمك جريان اسلامى نهضت ملى شدن صنعت نفت عليه استعمار انگليس را به پيروزى رساند. اين جريان بر خلاف جريان اصيل اسلامى بر «هويت ايرانى» به جاى «هويت اسلامى» پاى مى‌فشارد. هدف ملى گرايان ايجاد يك حكومت ملى در كشور است.
٢- ٤. تاريخچه‌ ناسيوناليزم به معناى جديد- يعنى مكتب ملى‌گرايى در مقابل علاقه فطرى به زادگاه- پديده‌اى است متعلق به تاريخ غرب كه به كشورهاى ديگر از جمله ايران نيز سرايت كرده است. آغاز ناسيوناليزم به قرن ١٦ ميلادى و اقدامات سلاطين و شاهزادگان اروپايى بر مى‌گردد. آنان حكومت واحد مسيحى را بر هم زدند و جنگ‌هاى مذهبى را تشديد نموده، با ترويج افكار ناسيوناليستى بر قلمرو حكومت خود افزودند.