تحليلى بر دعاهاى انبيا در قرآن - خزائلی، محمدعلی - الصفحة ١٧١ - گشايش زبان و نعمت بيان

كه در اين مقصد بزرگ مواجه مى‌شوم سازگار و آنها را حل و هموار نمايم و در سختيها صبور و بردبار باشم و گره از زبان من بگشاى تا براحتى با فرعون و فرعونيان بتوانم سخن بگويم و آنها مقصود مرا بفهمند و بپذيرند.

تقاضاى شرح صدر

يكى از نعمتهاى بزرگ الهى شرح صدر است كه خداوند به پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله و سلم عنايت فرمود و در مقام امتنان مى‌فرمايد (أَ لَمْ نَشْرَحْ لَكَ صَدْرَكَ‌؛[١]آيا سينه تو را وسيع و فراخ براى دريافت وحى و تحمّل مشكلات و سختيها قرار نداديم‌؟)

اميرالمؤمنين على عليه السلام مى‌فرمايد: «آلةُ الرِّياسةِ سَعَةُ الصَّدرِ؛[٢]سعه صدر و بردبارى ابزار رياست است.»[٣] آرى ظرفيت و تحمّل، وسيلۀ كار انبيا عظام و مردان بزرگ مى‌باشد و حضرت موسى وقتى رسالت خود را در هدايت و مبارزه با فرعون مهم و طاقت فرسا مى‌بينيد و از طرفى جماعت قبطى را داراى شوكت و قوت مى‌داند كه در رأس آنها حاكم جائر يعنى فرعون قرار دارد كه ادعاى خدائى مى‌كند و (أَنَا رَبُّكُمُ اَلْأَعْلى‌[٤]) سر مى‌دهد و موسى خود را پرعاطفه و كم طاقت در مقابل ظلم و ستم مى‌بيند، از خداوند درخواست شرح صدر و قلب پرتحمل و آسانى كارش را مى‌نمايد.

گشايش زبان و نعمت بيان

يكى از درخواستهاى مهم حضرت موسى عليه السلام برداشتن گره و گرفتگى از زبانش بود - زبانى كه تنها سلاح و وسيله براى دعوت و تبليغ مى‌باشد و بدون

[١]- انشراح آيه ١

[٢]- ابولحسين رضى، نهج البلاغه، پيشين، حكمت ١٧٦

[٣]- همان

[٤]- نازعات / ٢٤