حكومت اسلامى در چشمانداز ما - سبحانى، شيخ جعفر - الصفحة ١٣٧
رسالت و نبوت مرا به رسميت شناختهايد، بايد قول بدهيد كه به سخنان من گوش فرادهيد، نماز بخوانيد و زكات بدهيد[١] تا پاى جان از من دفاع كنيد[٢] و از ميدان نبرد فرار نكنيد.[٣] خلاصه با ملاحظه اين مضامين مىتوان حدس زد كه هدف از بيعت به رسميت شناختن مقام و موقعيت افراد نيست بلكه تحكيم موقعيت قبلى است، بالأخص كه اگر توجه كنيم كه بيعت از باب وكالت نيست و هرگز، ملت امام مورد بيعت را وكيل نمىگيرد بلكه پيمانى است ميان دو نفر و به حكم آيه أوفوا بالعقود[٤] و آيه إنّ العهد كان عنه مسئولا[٥] عمل به آن واجب و نقص و شكستن آن حرام است.
امير مؤمنان عليه السّلام مىفرمايد:
«و أمّا حقّى عليكم فالوفاء بالبيعة، و النّصيحة فى المشهد و المغيب، و الاجابة حين أدعوكم و الطاعة حين امركم».[٦]
[١] - صحيح بخارى، كتاب أيمان.
[٢] - مسند احمد، ج ٤، ص ١٥.
[٣] - مدرك سابق، ج ٣/ ٢٩٢، و براى آگاهى از متون بيعتها به كتاب« المعجم المفهرس لألفاظ الحديث النبوى» ج ١، صفحات ٢٤٨- ٢٥١ مراجعه گردد.
[٤] - انعام/ ١.
[٥] - اسراء/ ٣٤.
[٦] - نهج البلاغه، خطبه ٣٤.