آشنایی با قرآن ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٦٣ - لغت ابرام
چنین کسی عنداللَّه مأجور است یا مأجور نیست؟ بله، خداوند به چنین کسی با اینکه توفیق این عمل را پیدا نکرده است به موجب همین قصد و نیت اجر و پاداش میدهد. ولی اگر کسی قصد معصیتی را بکند، نیت یک شری را در دل داشته باشد و بعد مانعی پیدا بشود که آن کار صورت نگیرد، مثلًا قصد داشت که برود شهادت دروغ بدهد ولی رفت و احتیاجی به او پیدا نشد و بالاخره در عمل، او شهادت دروغ نداد، آیا برای او گناه یک شهادت دروغ نوشته میشود؟ نه، چون نیت به مرحله عمل نیامده. این، تفضّل الهی است. در کار خیر، نیت به مرحله عمل هم که نیاید، فضل الهی برای او ثواب و اجر مینویسد [١].
حال، اینها حق را دشمن میدارند. خود این، بیماری خیلی بدی است. بدتر از این، این است که بر اساس این دشمنی و مکروه شمردن حق و حقیقت تأسیسات عملی و کارهایی هم کرده باشند، یعنی فعالیتهایی بر همین اساس انجام بگیرد. قرآن بعد از اینکه میفرماید: «وَ لکنَّ اکثَرَکمْ لِلْحَقِّ کارِهونَ» بیشترین شما حق را مکروه میشمارید، میفرماید: «امْ ابْرَموا امْراً فَانّا مُبْرِمونَلغت «ابرام»
ابتدا لغت «ابرام» را توضیح بدهم، بعد عرض بکنم که مقصود چیست، آن
[١]. یکی از حضار: «لَها ما کسَبَتْ و عَلَیها مَا اکتَسَبَتْ».
استاد: درست است: «لَها ما کسَبَتْ وَ عَلَیها مَا اکتَسَبَتْ». «له» را در کارهای خیر و نفع میگویند، «علیه» را در کارهای ضرر. در کار «له» «کسَبَ» گفته، آنچه کسب کند ولو اینکه از روی قصد هم نباشد، ولی در کار شر، آن وقتی علیه او نوشته میشود که آن کار را [انجام داده باشد.] البته آن، مسئله دیگری است ولی هر دو یک ریشه دارد که انسان از روی قصد و توجه و آگاهی کامل آن را انجام داده باشد.