آشنایی با قرآن ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ١١٢ - کلمه ربّ

السَّمواتِ وَ الْارْضِ وَ ما بَینَهُما انْ کنْتُمْ موقِنین» پروردگار تو، همان پروردگار همه آسمانها و زمین، یعنی پروردگار همه عالم. بعضی مفسرین این نکته را یادآوری کردهاند- درست هم گفتهاند- که در «رَحْمَةً مِنْ رَبِّک» (رحمتی است از ناحیه پروردگار تو) [ممکن است] این توهم برای افرادی که ذهنشان مسبوق به این است که رب من غیر از رب توست و رب تو غیر از رب من است (ارباب انواع به مفهومی که آنها قائل بودند نه به معنی اسماء الهی) [پیدا شود که] خوب، [آن رحمت که] رحمت پروردگار توست، ارباب ما چطور؟ آنها میگفتند «ارْبابٌ مُتَفَرِّقونَ خَیرٌ عَنِ اللَّهِ الْواحِدِ الْقَهّار». نه، رب من همان رب همه عالم است، نه اینکه رب من از رب شما جداست. [قرآن میگوید] رب تو، همان رب همه آسمانها و زمین.

مکرر عرض کردهایم که اسماء الهی وقتی که ذکر میشود هر اسمی به یک تناسب خاص آورده میشود. مثلًا اینجا ممکن بود بگوید: «رَحْمَةً مِنْ خالِقِک، خالِقِ السَّمواتِ وَ الْارْضِ»؛ درست است، ولی فرمود: «رَحْمَةً مِنْ رَبِّک ... رَبِّ السَّمواتِ وَ الْارْضِ» چون اسم «رب» آن شأن پروردگار را ذکر میکند که به موجب آن خداوند متعال اشیاء را پرورش میدهد و تکمیل میکند. عنایت به این است: «انّا کنّا مُرْسِلینَ» ما پیامبران را فرستادهایم. این ارسال پیامبران مظهر چه اسمی از اسمهای ماست؟ این پیغمبرها در خدمت چه اسمی از اسمهای ما هستند؟ این پیغمبرها چه شأنی از شئون ما را اداره میکنند؟ مربیاند، تکمیل کننده و پرورشدهنده هستند.

این رب تو، این پروردگار تو، این پرورشدهنده همه آسمانها و زمین، به حکم اینکه رب و پرورش دهنده است، پیغمبران را برای تکمیل و تربیت و پرورش استعدادهای بشر فرستاده است.