پيام قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١١٨ - گواهى فلاسفه و دانشمندان بر محدوديت علم بشر

(كهكشان يا شهرهاى ستارگان، مجموعه عظيمى از ستاره‌هاست كه براى خود عالمى را تشكيل مى‌دهد) در اين كهكشان طبق محاسبه دانشمندان بيش از يك صد ميليارد!! ستاره وجود دارد كه خورشيد ما با آن همه عظمت و نورانيتش يكى از ستارگان متوسط اين كهكشان است!

و باز همين دانشمندان به ما مى‌گويند تا آن‌جا كه توانسته‌اند وسيله تلسكوپ‌ها و با استفاده از كامپيوترها محاسبه كنند حدّاقل حدود يك ميليارد كهكشان در اين عالم موجود است! [١]

راستى گفتن اين اعداد و ارقام با زبان چه آسان است، و تصور آن چه مشكل؟!

ولى فراموش نكنيد كه از اين همه كهكشان‌هاى عظيم و اين همه ستارگان بى‌شمار معلومات ما غالباً بر محور همين كره خاكى دور مى‌زند كه تازه همه آن را نيز نشناخته‌ايم!

٤- از سوى چهارم عالمى كه ما در آن زندگى مى‌كنيم گذشته و آينده‌اى دارد، هيچ‌كس نمى‌داند چند ميليارد سال از عمر آن گذشته، همان‌گونه كه هيچ‌كس از آينده آن نيز آگاه نيست، همچون رشته زنجير مانندى است كه از ازل كشيده شده، و در اعماق ابد پيش مى‌رود، و تمام آگاهى ما فقط مربوط به يك حلقه از اين زنجير است كه در آن زندگى مى‌كنيم، و از آينده و گذشته جز شبحى مبهم چيزى در نظر ما مجسم نيست.

درست است كه انسان بر اثر نداى فطرت و انگيزه درونى از روزى كه خود را شناخته است با تلاش پى‌گير و مستمر، و كوشش‌هاى خستگى‌ناپذير، عاشقانه دنبال شناخت بيشتر از خود و اين جهان بوده است، و در طول هزاران سال تلاش پيگير معلوماتى فراهم ساخته كه هم اكنون در گنجينه كتابخانه‌هاى بزرگ و كوچك جهان ذخيره شده است.

[١]. در كتاب «آيا؟ چگونه؟ چرا؟» آمده است امروز اخترشناسان معتقدند كهكشان‌هاى زيادى در كنار كهكشان ما قرار دارد كه بعضى كوچك‌تر، و بعضى بزرگتر است تلسكوپ‌هاى قوى، و ماشين‌هاى شمارشگر ستارگان نشان داده‌اند كه تقريباً يك ميليارد كهكشان در جهان وجود داشته باشد.