پيام قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢٧٦ - ٣- هفت رؤياى صادقه در قرآن مجيد

پدر با شنيدن اين خواب حوادث آينده را پيش‌بينى كرد و به او بشارت داد كه خدا مقام والايى به تو مى‌دهد و نعمتش را بر تو و آل يعقوب تمام خواهد كرد.

بعضى از مفسّران گفته‌اند: «يوسف اين خواب را در دوازده سالگى ديد، و چهل سال بعد تعبير آن تحقق يافت! آن زمان كه بر اريكه حكومت مصر تكيه زده بود، و يازده برادر به اتفاق پدر و مادر از كنعان نزد او آمدند، و براى او خضوع كردند، يا به شكرانه اين نعمت براى خدا سجده نمودند، چنانكه در اواخر همين سوره به آن اشاره شده است».

«وَرَفَعَ أَبَوَيْهِ عَلَى الْعَرْشِ وَ خَرُّوا لَهُ سُجَّداً و قالَ يا أَبَتِ هَذا تَأْوِيْلُ رُؤْياىَ مِنْ قَبْلُ قَدْ جَعَلَها ربِّى حَقّا؛

و پدر و مادر خود را بر تخت نشاند و همگى به خاطر او به سجده افتادند و گفت پدر! اين تحقق همان خوابى است كه قبلًا ديدم خداوند آن را به حقيقت پيوست». (يوسف ١٠٠).

اين ماجرا نيز به خوبى حكايت مى‌كند كه ممكن است حوادثى كه در چهل سال بعد واقع مى‌شود در يك رؤياى صادقانه در يك قلب پاك و آماده منعكس گردد، گرچه عدد ٤٠ سال در متن آيات قرآن نيامده، ولى از قراين آيات به خوبى نمايان است كه در ميان اين دو حادثه فاصله بسيار بود.

قابل توجه اين‌كه يعقوب از بشارت‌هايى كه پس از اين رؤيا به فرزند خردسالش مى‌دهد اين است كه مى‌گويد: «و يُعَلِّمُكَ مِنْ تَأْوِيْلِ الأَحاديْثِ؛ خداوند علم تعبير را به تو مى‌آموزد». (يوسف ٦).

اين جمله خواه به معناى علم تعبير خواب تفسير شود، آن‌چنانكه بسيارى از مفسّران گفته‌اند، و يا آن‌چنانكه در تفسير الميزان آمده مفهومى گسترده‌تر از علم تعبير خواب داشته باشد، و آگاهى بر ريشه حوادث و نتايج آن را نيز شامل شود. [١]

در هر حال دليل بر اين است كه بعضى از رؤياها ممكن است صادقه باشد و

[١]. الميزان، جلد ١١، صفحه ٨٦.