ترجمه مجمع البیان فی تفسیر القرآن (مترجم- بیستونی، محمد) - الشيخ الطبرسي - الصفحة ٢٠٠ - تفسير
بيان آيه ٢٨٢
شرح لغات:
تداينتم- به همديگر وام داديد و تداين القوم يعنى جمعيتى به همديگر قرض دادند.
املال و املاء: بيك معنا است كه همان گفتن و اظهار است.
فليملل: بايد بگويد و تصديق كند.
لا يبخس: كم نكند و بخس بمعناى نقص و كم شدن است و «ثمن بخس» يعنى بهاى كم و ناقص.
سفيه: سبك عقل و نادان و اصل «سفه» خفت و سبكى است.
لا يأب: دريغ نكند و اباء، سرپيچى و بجا نياوردن كار است.
تضل: فراموش كند و اصل «ضلال» بمعناى هلاكت است و بعضى مىگويند اصل آن رفتن چيزى است كه ديگر بدست نيايد.
لا تسأموا: ملول نشويد و «سأم» بمعناى ملالت است.
اقسط: عادلانهتر و قسط بمعناى عدل است.
تفسير:
پس از اين كه خداوند دستور داد كه به بدهكارى كه در سختى قرار گرفته است بايد مهلت داده شود اكنون احكام دين مدتدار و معاملات قرضى را بيان مىكند:
(يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِذا تَدايَنْتُمْ بِدَيْنٍ إِلى أَجَلٍ مُسَمًّى) اى كسانى كه خدا و رسول را باور داريد هر وقت بعضى از شما با بعضى معامله كرد و يا قرضى داد تا مدت معين. در اين كه چرا پس از فعل «تداينتم» كلمه «دين» تكرار شده دو وجه گفتهاند:
١- اين لفظ براى تأكيد آورده شده كه كاملا معناى آن در ذهن استوار گردد.