ترجمه مجمع البیان فی تفسیر القرآن (مترجم- بیستونی، محمد) - الشيخ الطبرسي - الصفحة ١٥٥ - تفسير

دهيد آنچه را كه از راه تجارت و كسب حلال بدست آورده‌ايد (از ابن مسعود و مجاهد).

بعضى ميگويند: يعنى از بهترين چيزى را كه بدست آورده و كسب كرده‌ايد مانند آيه كريمه:(لَنْ تَنالُوا الْبِرَّ حَتَّى تُنْفِقُوا مِمَّا تُحِبُّونَ‌)[١]() (به نيكى نميرسيد مگر از آنچه دوست داريد انفاق كنيد).

از عبيد بن رفاعه روايت شده كه روزى رسول اكرم بر ما وارد شد و صدا زد: اى تجار، شما، فاجر و گناهكاريد جز كسانى كه پرهيزكارى و نيكى كنند و صدقه دهند. و على ٧ فرمود نه دهم رزق در تجارت است و بقيه آن در دام‌دارى. عايشه از رسول اكرم روايت كرده كه فرمود: «پاكيزه‌ترين چيزى كه مرد ميخورد آن چيزيست كه از كسب بدست آورده و از آن، فرزندانى پيدا كرده است». سعيد بن عمير ميگويد از رسول اكرم سؤال شد كه چه نوع كسبى پاكيزه‌تر و حلال‌تر است فرمود كار هر كس به دست خودش و هر خريد و فروش صحيح و درستى.

على ٧ فرمود هر كس تجارت كند بدون علم و آگاهى در ربا خواهد افتاد.

درباره اين آيه «انفقوا» (انفاق كنيد) اختلاف شده است:

١- امر به زكاة واجب است (از عبيدة سلمانى و حسن).

٢- دستور صدقه مستحبى است زيرا صدقات واجبه داراى مقدارى معين‌اند كه اگر كمتر از آن باشد دين و قرضى است كه بايد تمام آن پرداخت شود و اگر مالى كه زكاتش واجب است همه‌اش از نوع پست آن جنس باشد جائز است كه از همان نوع، عطا كند (از جبائى).

٣- صدقات واجبه و مستحبه هر دو را آيه كريمه شامل است و اين قول صحيح‌تر است و مقصود از آن انفاق در راه خير و اعمال نيك است بطور كلى و در اين آيه دلالتى است بر اينكه ثواب و پاداش صدقه از مال حلالى كه از كسب بدست آمده بيشتر است از مالى كه از غير راه كسب باشد زيرا در صورت اول، زحمت بيشترى بر او دارد.

[١]- آيه ٩٢ سوره آل عمران