ترجمه مجمع البیان فی تفسیر القرآن (مترجم- بیستونی، محمد) - الشيخ الطبرسي - الصفحة ١٥٢ - تفسير
كوچك و ناتوان باشد(فَأَصابَها إِعْصارٌ) پس برسد بآن باغ، بادى شديد كه از زمين بسمت بالا در حركت است (گردباد).
(فِيهِ نارٌ) در آن تند باد، آتشى است.
(فَاحْتَرَقَتْ) پس اين باغ آتش گيرد. خداوند براى حسرت خوردن در سلب نعمت و از دست دادن آن اين مثال را ميزند و در اينكه اين مثال براى كدام يك از مطالب مذكور آمده اقوالى است:
١- مثال براى ريا كننده در صدقات است كه اگر چه در اين دنيا ممكن است از عمل ريايى خود سودى ببرد اما در آن روز كه احتياج شديد دارد يعنى روز قيامت از آن بهرهاى نميبرد. (از سدى).
٢- اين مثال براى كسى است كه بيشتر بدنيا مىپردازد تا اطاعت خدا كه در آخرت، اين شخص حسرت زيادى خواهد داشت. (از مجاهد).
و منظور اينست كه در روز قيامت احتياج اين شخص به نتيجه اعمال خوب و اطاعات مانند احتياج شخص سالخورده و پير است كه داراى فرزندان خردسال و ناتوان ميباشد و به ميوههاى اين باغ در اين حالت نياز و احتياج فراوان دارد ولى همه آن باغ آتش گرفته و حسرت و اندوه برايش پديد آورده است زيرا سالخوردهاى كه از زحمات دوران جوانى اندوختهاى دارد و آن را از دست دهد نااميد و پر حسرت ميگردد.
٣- اين مثال براى مردمى است كه خاتمه و عاقبت كار آنان بفساد كشيده شده است. (از ابن عباس).
ولى بايد گفت آيه كريمه هر سه معنى را در بر دارد.
(كَذلِكَ يُبَيِّنُ اللَّهُ لَكُمُ الْآياتِ) اين چنين كه در مسئله صدقه و داستان ابراهيم و كسى كه بر آن ده گذشت و عبور كرد و مسائل ديگرى كه اين آيات متضمن آنها بود، خداوند آيات خود را براى شما بيان ميكند.
(لَعَلَّكُمْ تَتَفَكَّرُونَ) باشد تا شما نگاه كنيد و بفهميد.